1. Organik Tarım Nedir?

2. Organik Tarım Nasıl Yapılır?

3. Dünyada organik tarım

4. Ülkemizde Organik Tarım

5. Organik Tarımda Doğru Bilinen Yanlışlar

6. Yerli Tohumun Korunması

7. Tohum bankaları

8. Organik Tarımda Yaşanan sorunlar

9. Çözüm önerileri

10. Organik Tarım Sertifikası

1. ORGANİK TARIM NEDİR?

Organik tarım, bitki nöbetleşmesi, yeşil gübre, kompost, biyolojik zararlı kontrolünü içeren ve toprak üretkenliğini sağlamada mekanik işlemeye dayanan; suni gübre, pestisit, hormon, hayvan yemleri ve genetiği değiştirilmiş organizmaların kullanımını reddeden  tarım yöntemidir.

Organik olarak üretilen ürünler doğa ve canlılara dost üretim şekliyle üretilen ürünlerdir.

Ürün yetiştirilmesi, toplanması, hasat, kesim, işleme, tasnif, ambalajlama, etiketleme, muhafaza, depolama, taşıma ile ürünün tüketiciye ulaşmasına kadar olan diğer işlemlerde, kimyasal madde veya tarım ilacı kullanılmaz.

Organik tarım üretim sisteminde sağlığa ve doğaya zararlı kimyasallar kullanılmaz,bunun yerine organik mevzuatlarla uygunluğuna onay verilmiş maddeler ve biyolojik mücadele yöntemleri uygulanır.

2.ORGANİK TARIM NASIL YAPILIR?

Adım adım yol haritası

Organik tarım yapılabilmesi için bazı koşulların sağlanması gerekiyor. BU KOŞULLAR:

1-ORGANİK ÜRETİM YAPILACAK ARAZİ

Ana yollardan, ağır sanayi tesislerinden, maden işletmelerinden kentsel atıkların toplu olarak bırakıldığı alanlardan, kirletici atıklar içeren akarsu ve yer altı sularından etkilenmeyecek bir mesafede olması gerekiyor.

2-ORGANİK TARIM İÇİN SERTİFİKA 

Organik tarım yapmak için önce kontrol ve sertifikasyon kuruluşuna başvurmalısınız. 

Daha sonra geçiş süresine tabi tutulacaksınız. Bu süre meyve için 3 yıl, sebze için ise 2 yıldır. 

3- KULLANACAĞINIZ EKİPMAN

 Kullanacağınız ekipman bazında ise bir sınırlama yok. Fakat dikkat etmeniz gereken yönetmelikte de belirtildiği gibi kullanacağınız ekipmanın ürün ve tarlanın organik yapısını bozmayacak şekilde olması gerekiyor.

4- KULLANILACAK TOHUM

Organik sertifikalı tohum kullanılmalıdır.

5- ZARARLILARLA MÜCADELE

Organik tarımda tarımsal savaşın ilkeleri nelerdir? 

• Bitkileri öncelikle sağlıklı yetiştirmek 

• Kültürel önlemleri öncelikle uygulamak

 Doğadaki faydalı ve zararlı canlılar arasındaki dengeyi korumak

• Zararlı yoğunluğunu ekonomik zarar eşiğinin altında tutmak 

• Çok zorda kalınca organik kökenli ilaçları kullanmak

6- KULLANILACAK GÜBRE

En önemli organik gübre çeşitleri; ahır gübreleri, kompostlar ve yeşil gübrelerdir.

kısaca toparlarsak

1. Uygun tohum kullanarak ve ekilecek ürün seçimini yapıp başlayabilirsiniz. 

2. Toprağın verimliliğini artıracak gübreler ya da tohumlar seçmeliyiz.

3. Ekim nöbeti tutmalıyız .

4. Enerji kullanımına dikkat etmeliyiz.

5. Ekim yaptığımız tohum veya gübrelerimizi mutlaka sulamayı unutmamalıyız. 

6. Ve en son olarak kullandığımız kaynaklara dikkat etmeliyiz.

3. DÜNYADA ORGANİK TARIM

Kaynak

(http://www.gaporganik.org/tr/dunyadaOrganikTarim)

Organik tarımın gelişimi Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleri ile de yeniden şekillenen sürdürülebilir üretim ve tüketim anlayışı ile yeni bir döneme giriyor. Bu dönem Organik 3.0 olarak adlandırılıyor. Organik gelişim, Organik 1.0 dönemi 1900’li yılların başında tarımda radikal bir değişim ihtiyacını görerek başladı, Organik 2.0 dönemi ile 1970’li yıllarda standart ve yasal dayanaklar oluşturuldu, Organik 3.0 dönemi ise organik tarımı gezegenimizin karşılaştığı sorunların çok taraflı çözümünün bir parçası olarak konumlandırmayı hedefliyor.

2015 yılı, Birleşmiş Milletler tarafından 2030 yılına kadar yoksulluğu sona erdirmek, eşitsizlik ve adaletsizlikle mücadele etmek ve iklim değişikliğinin üstesinden gelmek amacıyla belirlenen 17 Sürdürülebilir Kalkınma Hedefininin (SDGs) ilan edilmesi ve COP21 İklim Değişikliği Paris Konferansı gibi çok önemli gelişmelere sahne oldu. 

(http://www.gaporganik.org/tr/dunyadaOrganikTarim)

Bu gelişmeler, organik tarımın yoksulluk, açlık, su kaynakları, sürdürülebilir üretim ve tüketim, iklim değişikliği, ekosistem ve biyolojik çeşitlilik ile ilgili hedeflere ulaşmak için önemli bir role sahip olduğunu gösteriyor. Organik tarım yeni dönemde, yenilikçilik kültürü, en iyi örnekler için sürekli ilerleme, kapsayıcı ve şeffaf katılım, tüm değer zincirinde ekoloji, toplum, ekonomi, kültür gibi tüm sürdürülebilirlik konularını içerme, özellikle toplumsal cinsiyet ve adil ticaret boyutunda çiftlikten üreticiye kadar bütüncül bir güçlendirme,doğru ve adil fiyatlandırma prensipleri ile öne çıkıyor.

Kaynak

(http://www.gaporganik.org/tr/dunyadaOrganikTarim)

*Ülkemizde organik tarımı yapılan ürünler; adaçayı, ahududu, armut, böğürtlen, çilek ve elmadır.

*İhraç edilenler; karpuz, kavun, salatalık, domates ve çilektir.

*Organik tarımın en çok yapıldığı yer Ege Bölgesi ve kıyılarıdır. Bu bölgenin domatesten üzüme,elmadan armuda ve zeytine kadar geniş bir organik üretim kapasitesi vardır. 

* Organik tarımı yapılan ilk 5 ürün.

4.ÜLKEMİZDE ORGANİK TARIM

5. ORGANİK TARIMDA DOĞRU BİLİNEN YANLIŞLAR

**Çok gübrelemenin çok verimli olduğunu sanırız. Aslında tam tersi çok gübre verimi azaltır. Organik tarımda hayvan gübresi kullanılması gerekir. Organik tarımda kimyasal ilaçlar kullanılmamalıdır. 

**Organik gıda GDOsuz ,hormonsuz, zirai gübre kullanmaksızın, ilaçsız ve her şeyden önemlisi katkı maddesiz gıda anlamına gelmektedir.

**Bir üründe çok  gübre kullanılması o ürünün çok verimli olduğu anlamına gelmez  organik tarımda hayvanların gübresi kullanılmalıdır.

6. YERLİ TOHUMUN KORUNMASI

Yerli tohum; saf, doğal,  yerel, geleneksel, atalık ve organik diye adlandırılan bir tohum çeşididir. Yerel tohumla, kısır değildir ,doğurgan ve süreklidir. Çiftçiler bu  tohumlardan her sene tekrar tekrar verim alabilirler.

Yerel tohumlar, sahip oldukları özellikleri ile organik tarımın vazgeçilmez unsurudur. Yerel ürünlerin ve tohumların korunarak gelecek nesillere aktarılması,  daha iyi beslenebilmemiz ve bazı yerel geleneklerin devam ettirilmesi bakımından önemlidir. Yerel tohum geçmişimiz zenginliğimizdir.

1.Yerli tohumların korunması için kimyasal olmayan verimli topraklara ekilmesi gerekir çünkü verimsiz topraklara ekersek tohumlarımızı kaybedebiliriz.

2.Yerli tohumlar  çevre, iklim, toprak koşullarına uyum yetenekleri gelişmiş bu tohumların gelecek nesillere aktarılabilmesi için tohum çeşitliliğinin korunması, ekilerek çoğaltılması ve paylaşılması gerekiyor.

 3. Sertifikalı çiftçilere tohum verilmesi gerekir böylece yerli tohumlar hem çoğalmış hem de korunmuş olur.

4.Tohumların uzun süre saklanabilmesi için kuru serin ve ışık almayan bir ortamda tutulmaları gerekmektedir.  Kurutulan tohumlar kısa süreli saklamak için bez keselere konularak etiketlenir ve ışık almayan serin ve kuru bir ortamda saklamaya alınır ve bu şekilde yerli  tohumlarımızı korumuş oluruz. 

5. Tohum bankalarımıza verebiliriz.

7. TÜRKİYE'DE TOHUM VE GEN BANKALARI

Tohum Bankaları son yıllarda dünya gündeminde önemli bir yer kaplıyor.Tarım,insan türünün devamlılığı açısından yaşamsal bir faaliyettir.Tarımın olmazsa olmazı ise tohumdur.Tohum bankaları  organik tohumların toplanarak uygun koşullarda depolandığı binalardır.

Tohum bankaları,depolama işleminin yanı sıra "bilimsel"  araştırmaların da yapıldığı bir merkez konumundadır.Tohum bankaları merkezini icat edenler,bankayı "dünyada gıda üretiminin ve çeşitliliğinin küresel ısınma,kuraklık,bilinçsiz üretim vb. nedenlerle tehlikede olduğu tezi" doğrultusunda ,tarımda üretim sürekliliğini sağlamanın ve çeşitli teknolojik müdahalerle (hibritleme,genetik müdahale vb.) dışsal etkenlere dayanıklı yeni tohumları üretmenin aracı olarak tanımlıyorlar.

TÜRKİYE'NİN GENETİK KAYNAKLAR AÇISINDAN ÖNEMİ:

Türkiye bitki genetik kaynakları yönünden çok özel bir konumda bulunmaktadır. Ilıman kuşakta yer alan Türkiye; jeomorfolojik, topografik ve iklimsel çeşitlilikleri nedeniyle, olağanüstü habitat zenginliğine sahiptir. Bunlara ilave olarak ülkemiz; Avrupa-Sibirya, Akdeniz ve iran-Turan olmak üzere üç ana floristik bölgenin kesişme noktasında yer almaktadır. Ülkemizin sahip olduğu özel konumu nedeniyle bu zengin biyo-çeşitliliğin korunması ve gelecek nesillere aktarılması amacıyla kurulan Türkiye Tohum Gen Bankası yüksek önem arz etmektedir.

Türkiye Tohum Gen Bankası çalışma birimleri  

Türkiye Tohum Gen Bankası dünyadaki pek çok gen bankasına öncülük edecek seviyededir. Bünyesinde tohum test odası, tohum fizyolojisi ve biyoteknoloji laboratuvarı, kurutma odası, herbaryum, herbaryum hazırlık odası ve tohum muhafaza odaları bulunmaktadır.

Tohum test odası: Bu ünitede, gen bankasına gelen materyalin fiziksel muayenesi ve kabulü yapılmaktadır. Aynı zamanda kurutma öncesi ve sonrası örneklerin nem seviyesini belirlemek amacıyla nem tayinleri ve kurutma odasına girecek olan materyalin fiziksel incelenmesi yapılmaktadır.

Tohum fizyolojisi ve biyoteknoloji laboratuvarı: Depolanan tohumların periyodik olarak canlılığını ölçmeye yönelik testlerin yürütüldüğü ve moleküler düzeyde karakterizasyonunu belirlemeye yönelik çalışmaların yapıldığı laboratuvarlardır.

Kurutma odası: Tohumların canlılığını kaybetmeden uzun süreli muhafaza edebilmesi için paketlemeden önce nem seviyelerinin düşürüldüğü bir kurutma odası mevcuttur.

Herbaryum: Birim bünyesinde yaklaşık 60 bin örnek kapasiteli bir herbaryum bulunmaktadır. Mevcut örnekler teşhis ve arazi çalışmalarında büyük kolaylık sağlamaktadır.

Herbaryum hazırlık odası: Herbaryumda saklanacak örneklerin hazırlandığı ve ilgili bölge Flora kitapları kullanılarak teşhis edildiği odadır. Bu örnekler herbaryuma konmadan önce derin dondurucuda -20oC’de 2-3 gün bekletilerek örneklere zarar verebilecek böcek ve yumurtalarının ölmesi sağlanır. 

Tohum muhafaza odaları

Uzun dönem muhafaza odaları: Gen bankası bünyesinde bulunan iki adet uzun dönem muhafaza odasında temel koleksiyona ait kurutulmuş tohumlar -18 ila 20°C’de muhafaza edilmektedir. Temel koleksiyona ait örnekler dağıtıma kapalıdır.

Orta dönem muhafaza odaları: Orta dönem muhafaza odalarında örnekler  ±2°C’de muhafaza edilmektedir. Söz konusu materyal dağıtım materyali olup periyodik olarak gerekli testlere tabi tutulur.

Kısa dönem muhafaza odaları: Kısa dönem muhafaza odalarında örnekler 15°C’de muhafaza edilmektedir.

İzmir ve Ankara da iki tohum gen bankası bulunuyor.Ege tarımsal araştırma enstütüsü bünyesinde 1964 ten bu yana faliyet gösteriyor.Merkez 1974 den bu yana ulusal gen bankası adı ile çalısmalarını sürdürüyor...

Türkiye nin dört bir yanından gelen 107 bin çeşit tohum Ankara daki tohum gen bankasında saklanıyor.Dünya' nın 3. büyük tohum gen bankası olan merkezde binin üzerinde tohum çeşidi tescil edildi.Bu merkezde ziraat mühendisi biyolog kimyager ve botanikçilerden oluşan 15 kişilik bir ekip çalışıyor.

İçeride üç soğuk oda biri moleküler biyoloji  üzerinde çalışan iki laboratuar kurutma ve paketleme odasıyla kurutulan bitki örnekleriyle ileride yapılacak çalışmalara referans olması için 60 bin örneğin saklandığı bir herbaryum bulunuyor.Bankada 3650 bitki türüne ait tam 107 bin çeşit tohum muhafaza ediliyor.Tohumlar her yıl 2 bin araştırmacı tarafından Türkiye nin dört bir yanından bitkileriyle beraber toplanıp merkeze gönderiliyor.otları ayıklanıp temizlendikten sonra detaylı canlılık testi yapılıyor.ardında bellı bir derece eksi 20 derecelil odalarda saklanıyor.

TOHUM GEN BANKALARI GELECEĞİ KORUYOR

Bitki ve tohum türlerinin büyük kısmının yok olma tehdidiyle karşı karşıya olduğu günümüzde, dünyanın farklı bölgelerinde yer alan tohum gen bankaları bu tehlikenin bertaraf edilmesinde önemli rol oynuyor. 

Bu nedenle tohumu kontrol eden dünyayı kontrol eder.Gelecek nesillerin de sağlıklı yaşayabilmeleri için atalık  tohumlarımızı tohum gen bankalarımızda korumalıyız.Fuarlar düzenlenerek insanların atalık tohumlara ulaşması sağlanmaktadır.

8. ORGANİK TARIMDA YAŞANAN SORUNLAR

6. Süreci normal tarıma göre daha uzun ve zor olması

7. Ürünler doğal olduğu için daha çabuk bozulması

8 Satış fiyatının pahalı olması.

9. Organik tarımın dünya pazarında yeni olması.

10. Ürünlerin pahalılığı

– Organik tarımın yapılmasına elverişli olan bölgelerde tarımın benimsenmesi ve geliştirilmesi için pilot proje uygulaması yapılabilir.
– Devlet, özel kuruluş ve sivil örgütlerin bu konuda yapmış olduğu etkinliklere yeterli desteği vermek.
– Üretim planlaması, üretici teşvik çalışmaları, pazarlama gibi çok yönlü konularda destekleme çalışmaları yapılması.

9. ÇÖZÜM ÖNERİLERİ

– Sınırlı sayıda üretimi olan organik hayvansal ürünlerin üretiminin teşvik edilmesi.
– Organik tarımla birlikte çevreyi kirletmeden üretilen gıda dışı organik ürünlerin (kozmetik, tekstil, ahşap, kağıt, boya, yöresel sanat ürünleri gibi) üretim ve ticaretini teşvik etmek.

10. ORGANİK TARIM SERTİFİKASI

    Organik ürün sertifikası, üretimi esnasında hiçbir zararlı kimyasal bulunmayan ve tüm üretim süreci boyunca kontrole açık olan ürünler için verilen bir belge türüdür. Organik sertifikası verilebilmesi için uygulanan kontrol ve sertifikasyon süreçleri son derece kapsamlıdır.

    Organik tarım sertifikası almak isteyen firma ya da çiftçiler uluslararası yetkili olan sertifikasyon firmalarına başvuruda bulunmaları gerekmektedir. Üretmiş oldukları ürün ya da ürünler için yapılacak olan başvuru ilgili sertifikasyon firması tarafından değerlendirilmektedir. Yapılacak olan değerlendirme daha çok standart organik ürün grubu incelemesidir. Organik ürün grubu içerisinde olan ürünler için yapılan başvurular genel olarak kabul edilmektedir.

    Başvurunun kabul edilmesinin hemen ardından karşı firma ile sertifikasyon firması arasında organik tarım sertifikası sözleşmesi yapılmaktadır. Bu sözleşme ile resmi süreç de başlamış olacaktır.

     Yapılan anlaşma ile her iki taraf da sorumluluklarını kabul etmiş sayılacaktır. Sözleşme sonrasında üretici firma ya da çiftçinin numune ürün tedarik etmesi gerekmektedir. Numune ürünün sertifikasyon firmasına teslimi sonrasında süreç değerlendirme ve onay aşamasına gelecektir. Numune ürün değerlendirme aşamasında bazı test ve analizler yapılmaktadır. Üretim süreçleri kontrol edilmekte ve tüm bu analizlerin ardından onay aşamasına geçilmektedir. Organik tarım yönetmelikleri ve standartlarına uygun bir şekilde üretilen tarım ürünleri için organik tarım sertifikası verilmektedir. Eko etiket olarak da bilinen bu sertifika ile pek çok pazar avantajı elde edilebilinmektedir.

Organik Tarım Sertifikaları

1. Organik Tarım Nedir? 

2. Organik Tarım Nasıl Yapılır?

3. Dünyada organik tarım

4. Ülkemizde Organik Tarım

8. Organik Tarımda Yaşanan sorunlar

5. Organik Tarımda Doğru Bilinen Yanlışlar

6.Yerli Tohumun Korunması

7. Tohum bankaları

9. Çözüm önerileri                10. Organik Tarım Sertifikası