Με αφορμή τη γνωριμία της πορείας της πόλης του Ηρακλείου, της πόλης μας, στο βάθος της ιστορίας οι μαθητές του Ε2 δημιούργησαν αυτό το ψηφιακό έργο.

Η συμβίωση ανθρώπων και μνημείων σε μια πόλη και η άσκηση σε έναν καθημερινό διάλογο μαζί της, βοηθούν στην οργάνωση της ταυτότητας του πολίτη αυτής της πόλης, που αντιλαμβάνεται πως δεν είναι κάτοικος μιας οποιασδήποτε πόλης αλλά αυτής καθαυτής, όχι καλύτερης ή χειρότερης από άλλες, αλλά πιο αγαπητής, γιατί είναι η δική του.

Οι εκπαιδευτικοί:

Κρουσταλλάκη Μαρία ΠΕ86

Γιαμαλάκη Χρυσάνθη ΠΕ70

Μανωλτζάς Κωνσταντίνος ΠΕ70

ΤΟ ΕΝΕΤΙΚΟ ΛΙΜΑΝΙ

Ξεκινάμε την ξενάγησή μας από το γραφικό Ενετικό Λιμάνι, που βρίσκεται δίπλα στο σύγχρονο λιμάνι και  λειτουργεί σήμερα ως μαρίνα. Η πρώτη διαμόρφωσή του έγινε από τους Άραβες τον 9ο με 10ο αιώνα. Κατά την Ενετοκρατία  αποτέλεσε το σημαντικότερο λιμάνι της Ανατολικής Μεσογείου με τη μεγαλύτερη εξαγωγική δραστηριότητα.

ΦΡΟΥΡΙΟ ΚΟΥΛΕΣ

Στην αρχή του Ενετικού Λιμανιού βλέπουμε το επιβλητικό μεσαιωνικό φρούριο Κούλες.  Οι Ενετοί για μεγαλύτερη ασφάλεια του λιμανιού από τον κίνδυνο των Τούρκων, κατασκεύασαν  το περίφημο διώροφο φρούριο. Σήμερα είναι επισκέψιμο ως αρχαιολογικός χώρος. Μέσα στον χώρο εκτίθενται ευρήματα από τις έρευνες του θρυλικού ωκεανογράφου Ζακ Υβ Κουστώ.

ΝΕΩΡΙΑ

Απέναντι από το Ενετικό Λιμάνι συναντούμε τα Νεώρια. Είναι στεγασμένοι μακρόστενοι χώροι, όπου κατασκεύαζαν και επισκεύαζαν τα καράβια του ενετικού στόλου. Χτίστηκαν 19 νεώρια. Δίπλα σε αυτά υπήρχε μια αποθήκη αλατιού και μια μεγάλη δεξαμενή νερού. Σήμερα σώζονται έξι νεώρια τα οποία φιλοξενούν διάφορες πολιτιστικές εκδηλώσεις και εκθέσεις.

ΛΟΤΖΙΑ

 Ανεβαίνοντας από το λιμάνι, φτάνουμε στη Λότζια, ένα κομψότατο ενετικό οικοδόμημα που βρίσκεται στο κέντρο της πόλης. Κατασκευάστηκε  από τον Φραγκίσκο Μοροζίνι. 

Αποτελούσε το κέντρο της διοικητικής και κοινωνικής ζωής της πόλης, έναν ρόλο που έχει ακόμη και σήμερα, καθώς στεγάζει το γραφείο του Δημάρχου και τις υπηρεσίες του Δήμου μας. 

ΝΑΟΣ ΑΓΙΟΥ ΤΙΤΟΥ 

Ο ναός του Αγίου Τίτου του πρώτου επισκόπου Κρήτης βρίσκεται στην  οδό 25ης Αυγούστου δίπλα στη Λότζια. Είναι τρίκλιτη βασιλική με νάρθηκα και τρούλο που στηρίζεται σε τέσσερις λεπτές κολόνες. Μετά την κατάληψη της Κρήτης από τους Τούρκους μετατράπηκε σε τζαμί. Σήμερα αποτελεί σπουδαίο θρησκευτικό κέντρο της πόλης μας.

ΚΡΗΝΗ  ΣΑΓΚΡΕΝΤΟ

Ώρα για στάση και δροσιά στην Κρήνη Σαγκρέντο, στο στενάκι του βόρειου τείχους  της Λότζια. Χτίστηκε από τον Δούκα Jiovani Sagredo για να εξυπηρετεί τους ευγενείς που συγκεντρώνονταν στη Λότζια. 

ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΡΚΟΥ

Ανεβαίνουμε τα σκαλιά της Βασιλικής του Αγίου Μάρκου για να δούμε την έκθεση του ζωγράφου Θεόφιλου  Χατζημιχάλη.   Ο ναός που σήμερα στεγάζει τη Δημοτική Πινακοθήκη Ηρακλείου,  χτίστηκε το 1239 κι ήταν  ο Καθεδρικός Ναός της Κρήτης. 

ΚΡΗΝΗ ΜΟΡΟΖΙΝΙ-ΛΙΟΝΤΑΡΙΑ

Να 'μαστε τώρα  μπροστά σε ένα από τα πιο διάσημα έργα του Φραγκίσκο Μοροζίνι. Η περίφημη Κρήνη Μοροζίνι γνωστή με το όνομα "Λιοντάρια" σώζεται σε πολύ καλή κατάσταση, αναβλύζοντας και πάλι νερό. Εγκαινιάστηκε στις 25 Απριλίου του 1628 και παρείχε νερό στο κέντρο της πόλης.  

 Ο διάκοσμός της  είναι εμπνευσμένος από την  ελληνική μυθολογία και το νερό τρέχει από το στόμα τεσσάρων λιονταριών.

ΟΙ ΣΤΡΑΤΩΝΕΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΥ 

Στην οδό Δικαιοσύνης το  κτίριο της  Περιφέρειας Κρήτης και το Δικαστικό Μέγαρο ήταν οι στρατώνες του Αγίου Γεωργίου. Στέγαζαν 700 περίπου στρατιώτες. Στην είσοδο των Δικαστηρίων εντοιχίστηκε το θύρωμα της εκκλησίας του Αγίου Φραγκίσκου.

ΝΑΟΣ ΑΓΙΟΥ ΟΝΟΥΦΡΙΟΥ 

Διασχίζοντας την οδό 1866, την κεντρική αγορά της πόλης,  εγκλωβισμένος από διάφορα καταστήματα, βρίσκεται ο ναός του Αγίου Ονουφρίου, τρίκλιτη βασιλική με τρούλο. 

ΚΡΗΝΗ ΜΠΕΜΠΟ

Φτάνουμε στην Πλατεία Κορνάρου και βρισκόμαστε μπροστά στην  Κρήνη Μπέμπο.

Κατασκευάστηκε από τον καπιτάνο Gian Matteo Bembo.

Στη μέση της κρήνης ξεχωρίζει μεγάλο ακέφαλο άγαλμα ρωμαϊκής περιόδου από  την Ιεράπετρα  έχοντας δεξιά και αριστερά δύο κίονες.

ΠΛΑΤΕΙΑ ΚΟΡΝΑΡΟΥ

- Μα ποιο είναι το γλυπτό που κοσμεί την πλατεία;

- Είναι του έφιππου  Ερωτόκριτου που αποχαιρετά την αγαπημένη του Αρετούσα, έργο του ποιητή Βιτσέντζου Κορνάρου. Σ΄ αυτόν οφείλει και η πλατεία το όνομά της σήμερα. Παλαιότερα ονομαζόταν πλατεία Σωτήρος από τον ναό που υπήρχε  εκεί μέχρι το 1970 ή  Βαλτέ Τζαμί  όπως μετατράπηκε ο ναός αφιερωμένος  στη μητέρα του Σουλτάνου τη Βαλιδέ.

ΤΑ ΕΝΕΤΙΚΑ ΤΕΙΧΗ 

Ανηφορίζουμε την οδό Έβανς και φτάνουμε στην Πύλη Ιησού, μια από τις επτά  πύλες του ενετικού τείχους. Την  παλιά πόλη του Ηρακλείου αγκαλιάζουν τα Ενετικά Τείχη. Οι Ενετοί μπροστά στον κίνδυνο των Τούρκων,   έκτισαν τα νέα τείχη μέσα σε διάστημα 100 χρόνων. Γύρω από τα τείχη ανοίχτηκε βαθιά τάφρος, που μετέτρεψε την πόλη σε ένα απόρθητο κάστρο. 

ΠΥΛΗ ΙΗΣΟΥ (ΚΑΙΝΟΥΡΙΑ ΠΟΡΤΑ)

Η νότια πύλη του τείχους, λοιπόν,  χτίστηκε το 1587 και αναστηλώθηκε  το 2014, έχοντας πλέον μόνιμη έκθεση για τον συγγραφέα Νίκο Καζαντζάκη. Είναι γνωστή και ως Καινούρια πόρτα, διότι δίπλα της υπάρχει η καμαρωτή γέφυρα που δημιουργήθηκε το 1970 για να περνούν τα αυτοκίνητα.

ΠΥΛΗ ΛΑΖΑΡΕΤΟ (ΑΓΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΥ)

Η ανατολική Πύλη του Αγίου Γεωργίου πήρε το όνομά της  από την ανάγλυφη αναπαράσταση του έφιππου Αγίου Γεωργίου και βρίσκεται κάτω από την Πλατεία Ελευθερίας.  Η πύλη αποκαλύφθηκε κατά την δεκαετία του 2000. Η θολωτή στοά της φιλοξενεί συχνά καλλιτεχνικές εκθέσεις. 

ΠΥΛΗ ΤΟΥ ΔΕΡΜΑΤΑ

Βόρεια του τείχους βρίσκεται η Πύλη του Δερματά που ενώνει την εντός των τειχών πόλη με τη θάλασσα.

Μέρος της πύλης καταστράφηκε για την διάνοιξη της παραλιακής λεωφόρου.

ΝΑΟΣ ΑΓΙΟΥ ΠΕΤΡΟΥ ΤΩΝ  ΔΟΜΗΝΙΚΑΝΩΝ

Ο Ναός του Αγίου  Πέτρου  βρίσκεται στην τοποθεσία Καστέλλα, δίπλα στο θαλάσσιο τείχος, στην παραλιακή λεωφόρο Σοφοκλή Βενιζέλου. Είναι ένα από τα παλαιότερα μνημεία με ευρύτερο ευρωπαϊκό ενδιαφέρον  για την πορεία της αρχιτεκτονικής του 13ου αι.

ΠΥΛΗ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΑΝΔΡΕΑ

Η Πύλη του Αγίου Ανδρέα βρισκόταν βορειοδυτικά και  καταστράφηκε στις αρχές του 20ου αιώνα. Σήμερα απομένει μόνο το νότιο τμήμα της καμάρας της.

Από αυτή την πύλη οι Τούρκοι μπήκαν στην πόλη μετά από 25 χρόνια πολιορκίας το 1669.

ΠΥΛΗ ΠΑΝΤΟΚΡΑΤΟΡΑ

Η Πύλη Παντοκράτορα, γνωστή ως Χανιώπορτα, βρίσκεται δυτικά των τειχών.

Πάνω από την κεντρική πύλη στο εσωτερικό, υπάρχει ανάγλυφη μορφή του Παντοκράτορα με επιγραφή OMNIPΟTENS, ενώ στην εξωτερική πλευρά, η επιγραφή είναι γραμμένη με ελληνικούς χαρακτήρες.

ΠΡΟΜΑΧΩΝΕΣ

Το χερσαίο τείχος είχε ενισχυθεί με εφτά προμαχώνες, εφτά συμπαγείς πλατφόρμες σε σχήμα πενταγώνου, που προεξείχαν από τα τείχη. Στη βορειανατολική  γωνία, απέναντι από το ξενοδοχείο Ατλαντίς, θα δούμε  τον  Προμαχώνα της Άμμου.

ΠΡΟΜΑΧΩΝΕΣ

Στην νοτιοανατολική γωνία (στο σημερινό Καπετανάκειο) ήταν ο Προμαχώνας Βιτούρι, με τον ομώνυμο επιπρομαχώνα.

ΠΡΟΜΑΧΩΝΕΣ

Ο Προμαχώνας Ιησού είναι χτισμένος στην Πύλη του Ιησού και  έχει σχήμα καρδιάς.

ΠΡΟΜΑΧΩΝΕΣ

Ο Προμαχώνας του Μαρτινένγκο, όπου βρίσκεται σήμερα ο τάφος του Νίκου Καζαντζάκη  είναι   ο μεγαλύτερος προμαχώνας του Ηρακλείου

ΠΡΟΜΑΧΩΝΕΣ

Στο Κομμένο Μπεντένι αντικρίζουμε τον Προμαχώνα Βηθλεέμ.

ΠΡΟΜΑΧΩΝΕΣ

Στην Πύλη του Παντοκράτορα (Χανιώπορτα) τον Προμαχώνα Παντοκράτορα.

ΠΡΟΜΑΧΩΝΕΣ

Τέλος στη βορειοδυτική γωνιά του τείχους, ο Προμαχώνας  του Αγίου Ανδρέα, είναι ο μικρότερος του Χάνδακα. 

Τα τείχη του Ηρακλείου και το φρούριο του Κούλε  σώζονται  σήμερα σε άριστη κατάσταση  και αποτελούν τα καλύτερα διατηρημένα ενετικά οχυρωματικά έργα στη Μεσόγειο.

Εδώ  τελειώνει η σημερινή μας ξενάγηση!

Σας περιμένουμε για τη συνέχεια στο επόμενο ραντεβού μας...

Σας ευχαριστούμε!!!

Οι μαθητές του Ε2:

Νικόλας Αστρακιανάκης, Βασίλης Γαβριλάκης, Μάνος Δετοράκης, Εμμανουέλα Καλογεράκη, Φίλιππος Καραδάμογλου, Γιώργος Κοκκιάδης, Γιώργος Λυδάκης, Μιχάλης Λυπαράκης, Μαριάννα Λώλου, Ελένη Μαθιουδάκη, Ελπίδα Μακρυδάκη, Άννα Μανδαλάκη, Μιχάλης Μαράκης, Γιώργος Μαρκετάκης, Μαρίνος Νινιράκης, Χρύσα Ντουράκη, Θάνος Περογιαννάκης,  Δέσποινα Σπανάκη, Γιώργος Τζαγκαράκης, Μαριθώμη Τσιούκα, Μιχάλης Τσουκαλάς, Χριστιάννα Φλώρου