Αφιερώνεται στους μαθητές της Στ΄΄    τάξης  του Δημοτικού σχολείου Προφήτη Ηλία.

                  Το ηλεκτρονικό αυτό βιβλίο, αποτελεί μια εργασία των παιδιών της ΣΤ΄  τάξης του Δ. Σχ. Προφήτη Ηλία  για τα 200 χρόνια από την έναρξη της Ελληνικής Επανάστασης το 1821.

                                  Απρίλιος 2021

  Στις 29 Μαΐου του 1453, Η πρωτεύουσα της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας, η Κωνσταντινούπολη, πέφτει στα χέρια των Οθωμανών.  

     Όλες οι περιοχές της αυτοκρατορίας που κατοικούνταν από Έλληνες αυτόματα τίθενται υπό ζυγό και πρόκειται να παραμείνουν για πάρα πολλά χρόνια στη σκλαβιά.  Το 1821, ξεκινά μια επανάσταση που τελικά θα πετύχαινε το ακατόρθωτο.

      Ιδίως τα πρώτα 200 χρόνια, ήταν πολύ σκληρά για τους Έλληνες. Στη διάρκεια αυτών των τεσσάρων αιώνων σκλαβιάς, έγιναν πολλές προσπάθειες εξέγερσης που κατέληγαν πάντα να πνιγούν στο αίμα.  

      Παρά τους 4 αιώνες στη σκλαβιά, η φλόγα για ελευθερία δεν έσβησε ποτέ. Η εθνική συνείδηση δεν ξεχάστηκε και όταν οι συνθήκες ωρίμασαν, άρχισαν να οργανώνονται επιτυχημένες επαναστάσεις. 

     Η Ελευθερία τελικά βγήκε ανδρειωμένη από τα κόκκαλα των προπατόρων του ελληνικού λαού που ποτέ δεν δέχτηκαν την υποταγή και από τα ιερά ιδανικά όπως:  της πίστης στον Θεό, της κοινής γλώσσας και της μακραίωνης ιστορίας τους.

                Η Φιλική Εταιρία 

      Η Φιλική Εταιρεία ήταν η σημαντικότερη  οργάνωση της Επαν΄΄αστασης  του 1821. Ιδρύθηκε το 1814 από τους:  Ξάνθο, Σκουφά και Τσακάλωφ στην Οδυσσό της Ρωσίας. Τα μέλη της Φιλικής Εταιρείας στην αρχή ήταν ελάχιστα. Το 1818 η έδρα της μεταφέρθηκε στην Κωνσταντινούπολη. Τα μέλη της Φιλικής Εταιρείας αυξήθηκαν.  Οι Φιλικοί έδιναν όρκο για πίστη στον αγώνα και επικοινωνούσαν με κώδικες, ψευδώνυμα και συνθηματικές λέξεις.

Μαρία Σωμαράκη

                        Η εξέγερση στη Μολδοβλαχία

   Η Φιλική Εταιρεία αποφάσισε, η Επανάσταση να ξεκινήσει  από τις Παραδουνάβιες Ηγεμονίες γιατί εκεί δεν υπήρχε αρκετός οθωμανικός στρατός, ενώ  υπήρχαν ηγεμόνες Φαναριώτες,  πολλοί κάτοικοι Έλληνες και έντονη δράση εναντίον των Οθωμανών. Τα κυριότερα γεγονότα ήταν: στις 22 Φεβρουαρίου του 1821 ο Αλέξανδρος Υψηλάντης περνάει τον Προύθο και εισβάλλει στη Μολδοβλαχία.  Τον Ιούνιο του 1821, Μάχη στο Δραγατσάνι (Ιερός Λόχος)-ήττα Ελλήνων. Ανατίναξη μονής Σέκου. Η επανάσταση στη Μολδοβλαχία απέτυχε, έδωσε όμως αέρα και ελπίδα στους Έλληνες να συνεχίσουν πιο δυναμικά.

                                       Μάνθος Καντάρας

          Η ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΣΤΗΝ ΠΕΛΟΠΟΝΗΣΣΟ

25 Μαρτίου του 1821, ξεκίνησε η επανάσταση στην Πελοπόννησο. Ο Κολοκοτρώνης και ο Παπαφλέσσας έρχονται στην Πελοπόννησο . Τον Μάρτιο του 1821, έγινε επίθεση  σε Καλάβρυτα και Βοστίστα , έγινε κατάληψη της Καλαμάτας , πολιορκία κάστρων, ύψωση  σημαίας της ελευθερίας στην Πάτρα και επαναστατική επιτροπή. Τον Απρίλιο του 1821 έγινε  πέτυχαν στο Λεβίδι της Αρκαδίας και το καλοκαίρι του 1821 έγινε κατάληψη της Μονεμβασιάς και του Νεόκαστρου . Με την εξάπλωση της επανάστασης στη Πελοπόννησο φάνηκε ότι χρειαζόταν ένα συντονισμένο σχέδιο. Ο Κολοκοτρώνης ανέλαβε την αρχηγία των ενόπλων και έκρινε αναγκαία την κατάληψη της Τριπολιτσάς για την επιτυχία της επανάστασης                                                                            

     Γιούλη Βιτώρου

            Η Επανάσταση στη Στερεά Ελλάδα

    Η επανάσταση στη Στερεά Ελλάδα ξεκίνησε τον Μάρτιο του 1821, στην πόλη των Σαλώνων που την πολιόρκησε ο Πανουριάς. Ελευθερώθηκαν και το Λιδωρίκι, η Λιβαδιά, η Αταλάντη, η Θήβα και η Χαλκίδα.

     Αλλά και στη Δυτική Στερεά ελευθερώθηκαν το Βραχώρι, το Αιτωλικό και το Μεσολόγγι, με τη βοήθεια του Αλέξανδρου Μαυροκορδάτου.

    Ο Χουρσίτ πασάς έστειλε τους Κιοσέ Μεχμέτ και Ομέρ Βρυώνη με πολυάριθμο στρατό για να καταπολεμήσουν την επανάσταση.  Στις 23 Απριλίου του 1821 γίνεται η μάχη της Αλαμάνας και θανατώνεται ο Αθανάσιος Διάκος.

      Στις 8 Μαϊου  του 1821 οι Έλληνες νίκησαν τους Οθωμανούς στο Χάνι της Γραβιάς. Οι Οθωμανοί έχασαν 800 στρατιώτες, ενώ οι Έλληνες μόνο 6.

ΧΑΡΗΣ ΤΖΩΡΜΠΑΤΖΑΚΗ

         Η ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΣΤΑ ΝΗΣΙΑ ΤΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ

Ελεάννα Νταντούδη

Μετά την Πελοπόννησο και τη Στερεά Ελλάδα, η Επανάσταση σύντομα επεκτάθηκε και  στα νησιά του Αιγαίου. Η Επανάσταση ξεκινά από τις Σπέτσες τον Απρίλιο του 1821 ξεσηκώνοντας όλα τα νησιά  πλην των Κυκλάδων. Τα Ελληνικά καράβια αν και λίγα, κυριαρχούσαν στο Αιγαίο. Οι Έλληνες ναυτικοί διακρίθηκαν στην πολιορκία παραθαλάσσιων κάστρων, σε καταδρομές στα παράλια της Μ. Ασίας, σε ναυμαχίες στο ανοιχτό πέλαγος. Τον Απρίλιο του 1822, αντιδρώντας οι Τούρκοι, καταστρέφουν ολοκληρωτικά την Χίο και σφαγιάζουν τους κατοίκους της. Τον Μάιο και Ιούνιο του 1824 ενωμένος ο τούρκο-αιγυπτιακός στόλος επιτέθηκε στα Ψαρά και στην Κάσο και τα κατέστρεψαν, ενώ τον Αύγουστο  του 1824 στην ναυμαχία του Γέροντα ο Ελληνικός στόλος κατάφερε να νικήσει. Μετά την ναυμαχία του Γέροντα οι Τούρκο-αιγυπτιακές δυνάμεις διασκορπίστηκαν. Σημαντικά πρόσωπα της επανάστασης ο ναύαρχος Μιαούλης, Μπουμπουλίνα, πλοίαρχος Οικονόμου και οι Ψαριανοί Παπανικολής και Κανάρης.

Η ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΣΤΗΝ ΉΠΕΙΡΟ, ΤΗ ΘΕΣΣΑΛΙΑ ΚΑΙ ΤΗ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ

Στην Ήπειρο οι εμπειροπόλεμοι Σουλιώτες, οι οποίοι από τον Δεκέμβριο του 1820 βρίσκονταν ξανά στο Σούλι, επαναστάτησαν. Τον ίδιο μήνα χτύπησαν τους Τούρκους, αποκόπτοντας την επικοινωνία των Ιωαννίνων με την Άρτα και την Πρέβεζα. Κατόπιν επιτέθηκαν εναντίον της Πάργας και της Άρτας, που ήταν σημαντικές πόλεις της περιοχής, αλλά δεν μπόρεσαν να τις κυριεύσουν. 

                                                                                   Η Θεσσαλία εξεγέρθηκε το Μάιο του 1821. Υπό την ηγεσία των Φιλικών Άνθιμου Γαζή και Κυριάκου Μπασδέκη επαναστάτησαν οι κάτοικοι του  Πηλίου ενθαρρυμένοι από την έλευση πλοίων από την Ύδρα. Πολιόρκησαν τον Βόλο και το Βελεστίνο αλλά διασκορπίστηκαν όταν κινήθηκε εναντίον τους ο Δράμαλης. Τον ίδιο μήνα εξεγέρθηκε και η Μακεδονία εναντίων των Τούρκων με πρωτοστάτη τον Εμμανουήλ Παπά, που είχε οριστεί από την Φιλική Εταιρεία αρχηγός του Αγώνα στην Χαλκιδική.

Τον Μάρτιο του 1821 ο Εμμανουήλ έφυγε με όπλα και πολεμοφόδια από την Κωνσταντινούπολη για το Άγιο Όρος που σε συνέλευση ορίστηκε αρχηγός και υπερασπιστής της Μακεδονίας και κήρυξε επίσημα Επανάσταση.                                                   Αουρέλ Λίλα

Η άλωση της Τριπολιτσάς                                                                                Γιώργος Δακανάλης

    Όταν άρχισε η επανάσταση το 1821, ο Χουρσίτ Πασάς έστειλε 3500 στρατιώτες στην Τριπολιτσά εκεί που είχε και την οικογένεια του.

      Οι Έλληνες, αφού κατέκτησαν την Καλαμάτα, έκαναν σχέδια για το τι θα κάνουν μετά. Ο Κολοκοτρώνης πρότεινε να κατακτήσουν την Τριπολιτσά, γιατί ήταν η πιο σημαντική έδρα των Τούρκων στην Πελοπόννησο.

       Έτσι η πολιορκία άρχισε με αρχηγό τον Κολοκοτρώνη. Έστησαν στρατόπεδα στα γύρω βουνά και αφού είχαν νικήσει τους Τούρκους στο Βαλτέτσι, μπορούσαν να έρθουν πιο κοντά στην πόλη .

        Στην πολιορκία επικεφαλής ήταν ο Δημήτριος Υψηλάντης, ενώ τα τέσσερα κεντρικά στρατόπεδα τα διοικούσαν ο Κολοκοτρώνης, ο Γιατράκος, ο Πετρόμπεης Μαυρομιχάλης και ο Αναγνωσταράς. Επίσης την ίδια στιγμή είχαν πάει Έλληνες στα Μέγαρα, για να σταματήσουν τους Τούρκους που είχε στείλει ο Χουρσίτ Πασάς.

        Μετά από λίγο καιρό τελείωναν τα τρόφιμα των Τούρκων με αποτέλεσμα να επικρατήσει χάος. Τότε οι Έλληνες μπήκαν στην πόλη και την κατέλαβαν.

Οι αγώνες του Κωνσταντίνου Κανάρη

    Στις ναυτικές επιχειρήσεις κατά τη διάρκεια της Επανάστασης οι Έλληνες χρησιµοποίησαν µε µεγάλη επιτυχία τα πυρπολικά. Μικρά δηλαδή σκάφη, γεµάτα µε εκρηκτικά υλικά, που τα άναβαν και στη συνέχεια τα έσπρωχναν προς τα εχθρικά καράβια για να τα κάψουν. Οι ναυτικοί που τα επάνδρωναν ονοµάζονταν µπουρλοτιέρηδες. Στην αρχή χρησιµοποιήθηκαν νύχτα και αργότερα και την ηµέρα σε ναυµαχίες. Ο Ψαριανός ναυτικός Δημήτριος Παπανικολής, ήταν ο πρώτος που χρησιµοποίησε πυρπολικό στη ναυµαχία της Ερεσσού το 1822.

    Από τα Ψαρά ήταν επίσης ο θαρραλέος μπουρλιωτέρης, Κωνσταντίνος Κανάρης. Τον Ιούνιο του 1822, ανατίναξε την τουρκική ναυαρχίδα µέσα στο λιµάνι της Χίου. Τον Οκτώβριο πυρπόλησε την τουρκική αντιναυαρχίδα στην Τένεδο. Το 1824, ανατίναξε 2 τουρκικά πλοία στη Σάµο και  στη Μυτιλήνη. Το 1825 επιχείρησε να πυρπολήσει τον αιγυπτιακό στόλο στο λιµάνι της Αλεξάνδρειας. Το 1826 τραυµατίστηκε σε επίθεση εναντίον τουρκικής φρεγάτας. Μετά την απελευθέρωση πήρε διάφορα αξιώµατα, ως και το αξίωµα του πρωθυπουργού.

Αρμέλα Τζίκα

Η εκστρατεία του Δράμαλη-Δερβενάκια 

          Κατά την περίοδο του 1821,οι Τούρκοι με αρχηγό τον Δράμαλη πήγαν προς την Πελοπόννησο. Οι επαναστάτες εφάρμοσαν την τακτική της καμένης γης για να τους αντιμετωπίσουν. Στις 26 Ιουλίου του 1822 έγινε μάχη στα Δερβενάκια, όπου οι Έλληνες νίκησαν και η επανάσταση είχε σωθεί για ακόμη μια φορά.

Βάσω Καραγιωργάκη 

ΜΑΡΚΟΣ ΜΠΟΤΣΑΡΗΣ

       Μετά την καταστροφή στην μάχη του Πέτα στις 4 Ιουλίου του 1822, μέρος των αποδεκατισμένων ελληνικών δυνάμεων κατάφερε να φτάσει στο Μεσολόγγι οχυρώνοντας το, ώστε να καθυστερήσουν οι Τούρκοι να το πολιορκήσουν. Τότε η Κυβέρνηση όρισε στρατηγό τον Μάρκο Μπότσαρη ο οποίος καταγόταν από το Σούλι. Το 1823 ο Σουλτάνος έστειλε τον Μουσταφά Πασά στην Στερεά Ελλάδα με στρατό με στόχο την άλωση του Μεσολογγίου. Την ίδια στιγμή οι Έλληνες οπλαρχηγοί ήταν διχασμένοι μεταξύ τους για την αρχιστρατηγία. Ο Μπότσαρης κάλεσε τους οπλαρχηγούς να συμφιλιωθούν. Δίνοντας ο ίδιος το παράδειγμα έσκισε το δίπλωμα της στρατηγίας του. Στις 8 Αυγούστου του 1823 έκανε αιφνιδιαστική επίθεση κατά την επίθεση όμως έπεσε νεκρός από εχθρικό βόλι. Ωστόσο είναι ένας από τους γενναιότερους αγωνιστές της Επανάστασης και είχε θυσιάσει την ζωή του.    ΝΙΚΟΛΙΝΑ ΜΑΡΑΓΚΑΚΗ

Ο Ιμπραήμ στην Πελοπόννησο -ο Παπαφλέσσας

Αφού κατέστειλαν την επανάσταση στη Κρήτη και  κατέστρεψαν την Κάσο και τα Ψαρά, οι Αιγυπτιακές δυνάμεις κινήθηκαν προς την Πελοπόννησο. Τον χειμώνα του 1824-1825 ο Ιμπραήμ φτάνει στην Μεθώνη και καταλαμβάνει τον όρμο του Ναυαρίνου και τα κάστρα της περιοχής. Την ίδια στιγμή οι Έλληνες βρίσκονται σε εμφύλια διαμάχη επιπλέον ο Κολοκοτρώνης και άλλοι οπλαρχηγοί φυλακίζονται. Την άνοιξη του 1825 ο Ιμπραήμ συνεχίζει στην Πελοπόννησο και ο Παπαφλέσσας ζητά την απελευθέρωση του Κολοκοτρώνη. Τέλη Μαΐου ο Παπαφλέσσας ηττάται και σκοτώνεται στο Μανιάκι, έπειτα ελευθερώνονται οι φυλακισμένοι οπλαρχηγοί και ο Κολοκοτρώνης διορίζεται αρχιστράτηγος. Τέλος ο Δ. Υψηλάντης και ο Μακρυγιάννης σταματούν τον Ιμπραήμ στους Μύλους Αρκαδίας και η κυβέρνηση αποφασίζει  την οργάνωση του στρατού από τον Κάρολο Φαβιέρο 

Ζωή Μαρτιμιανάκη

Η πολιορκία του Μεσολογγίου.

Η δεύτερη πολιορκία του Μεσολογγίου άρχισε τον Απρίλιο του 1825, από τον Κιουταχή και τον πολυάριθμο στρατό του. Το Μεσολόγγι το είχε επιλέξει ο Αλέξανδρος Μαυροκορδάτος ως έδρα. Η πολιορκία του Μεσολογγίου κράτησε περίπου έναν χρόνο, ενώ ο Ιμπραήμ Πασάς ενίσχυε τα Οθωμανικά στρατεύματα. Οι πολιορκημένοι, εξαντλημένοι από την πείνα και τις κακουχίες αποφάσισαν να εγκαταλείψουν την πόλη στις 10 Απριλίου του 1826. Η πόλη κυριεύτηκε και καταστράφηκε. Τότε ο ποιητής Διονύσιος Σολωμός έγραψε το έργο “ελεύθεροι πολιορκημένοι”.

                                                                                   Αγγελίνα 

                                                                                   Αγγερέτα