Η ενδοσχολική βία και ο εκφοβισμός είναι μια αρνητική επαναλαμβανόμενη συμπεριφορά που εκδηλώνεται στο σχολικό περιβάλλον, όταν ένας μαθητής ή μια παρέα μαθητών ενοχλεί, φοβίζει ή βλάπτει συστηματικά έναν άλλο μαθητή. Η βία αυτή μπορεί να είναι σωματική, λεκτική ή ψυχολογική και επηρεάζει σοβαρά το παιδί που τη δέχεται.

Ο εκφοβισμός χαρακτηρίζεται από:

Τι είναι η ενδοσχολική βία και ο σχολικός εκφοβισμός;

    Συνήθως προκύπτει από συνδυασμό:

-> ατομικών, 

-> κοινωνικών και 

-> σχολικών παραγόντων.

Γιατί συμβαίνει ο ενδοσχολικός εκφοβισμός;

-> Θέλει εξουσία ή έλεγχο πάνω στους άλλους.

Ατομικοί παράγοντες του θύτη

Κοινωνικοί / Οικογενειακοί παράγοντες

      Σχολικό περιβάλλον

-> Έλλειψη εποπτείας ή κανόνων.

    Δεν υπάρχει συγκεκριμένες “τύπος μαθητή”, αλλά κάποια χαρακτηριστικά που εμφανιζόνται πιο συχνά στους θύτες:

-> Συνήθως θέλουν να ξεχωρίζουν και να επιβάλλονται στους                         άλλους μαθητές.

Ποιοι κάνουν τον εκφοβισμό;

Χαρακτηριστικά θύματος 

Τα άτομα αυτά:

-> Είναι εσωστρεφή, ήσυχα, ευαίσθητα.

-> Φαίνονται ανασφαλή και πιο αγχώδη.

-> Είναι μοναχικά.

-> Συχνά έχουν χαμηλή αυτοεκτίμηση.

-> Δεν μπορούν να αντιδράσουν στη βία.

-> Άλλοτε ανήκουν σε μία ιδιαίτερη κοινωνική ομάδα         – μετανάστες ή παιδιά με μαθησιακές δύσκολες ή         με κάποια διαφορετικότητα.

-> Σωματικός εκφοβισμός (χτυπήματα, σπρωξίματα,             καταστροφή αντικειμένων).

-> Λεκτικός εκφοβισμός (κοροϊδίες, βρισιές, απειλές,             προσβολές).

-> Κοινωνικός / ψυχολογικός εκφοβισμός (απομόνωση         από την παρέα, διάδοση φημών, ταπείνωση μπροστά         σε άλλους).

-> Ηλεκτρονικός εκφοβισμός (προσβολές ή απειλές μέσω     διαδικτύου και κινητών)(γνωστό ως cyberbullying).

Μορφές Εκφοβισμού

Σωματικός Εκφοβισμός

    Η σωματική βία περιλαμβάνει κάθε πράξη που παραβιάζει τη σωματική ακεραιότητα, με στόχο τον εκφοβισμό ή τον έλεγχο. 

    Συχνές μορφές περιλαμβάνουν χαστούκια, σπρωξίματα, τράβηγμα μαλλιών, κλωτσιές, στραγγαλισμό, κάψιμο, χρήση αντικειμένων ή όπλων, και απειλές σωματικής βίας. Είναι ένα επαναλαμβανόμενο μοτίβο κακοποίησης.

    Ο λεκτικός εκφοβισμός είναι μια μορφή σχολικής βίας όπου κάποιος πληγώνει, προσβάλλει ή φοβίζει έναν άλλον μαθητή χρησιμοποιώντας λόγια, όπως βρισιές, κοροϊδία, απειλές ή υποτιμητικά σχόλια.    

Λεκτικός Εκφοβισμός

 Κοινωνικός / ψυχολογικός εκφοβισμός

    Ο κοινωνικός-συναισθηματικός εκφοβισμός είναι μια μορφή σκόπιμης και συστηματικής βίας που στοχεύει στη βλάβη της φήμης, των σχέσεων ή της ψυχικής κατάστασης ενός ατόμου. 

Κοινωνικός Αποκλεισμός: Σκόπιμη εξαίρεση ατόμου από μια ομάδα ή δραστηριότητες.

Διάδοση Φημών/Ψεμάτων: Σκόπιμη διασπορά αρνητικών πληροφοριών για την καταστροφή της φήμης.

Ψυχολογική Πίεση & Ταπείνωση: Ενέργειες που αποσκοπούν στο να κάνουν το θύμα να αισθανθεί ντροπή, αμηχανία ή ανεπάρκεια.

Χειραγώγηση Σχέσεων: Χρήση φιλικών ή κοινωνικών δεσμών για την άσκηση πίεσης.

Ηλεκτρονικός Εκφοβισμός

    Ο όρος διαδικτυακός εκφοβισμός (cyberbullying) αφορά τον εκφοβισμό, την απειλή, την ταπείνωση ή την παρενόχληση παιδιών, προεφήβων και εφήβων που δέχονται μέσω της χρήσης του Διαδικτύου, κινητών τηλεφώνων είτε άλλων ψηφιακών τεχνολογιών από ομηλίκους τους.

    Ο εκφοβισμός μέσω του διαδικτύου μπορεί να είναι άμεσος ή έμμεσος εμπλέκοντας και άλλα άτομα που ενδεχομένως να μην γνωρίζουν προσωπικά το θύμα.

Τρόποι Πρόληψης και Αντιμετώπισης

Δημιουργία εικαστικών έργων, μέσα από τα οποία οι μαθητές αποτύπωσαν σκέψεις, συναισθήματα και μηνύματα κατά της βίας.

Τα εικαστικά έργα αυτά εμπνεύστηκαν εξολοκλήρου από τους μαθητές.