Grupi 1

1-Amelia Toska 

2-Alisja Naksi

3-Alkeo Demo

4-Alketa  Spiro

5-Ebeni  Zequa

6-Eglantina Daullja

7-Ersa Gezhilli

8-Joleana Paja

9-Ola Sefa

10-Rejna Qorri

dante aligeri

      jeta 

Dante Alighieri lindi në qytetin e Florence në vitin 1265 dhe konsiderohet si një nga poetët më të mëdhenj të letërsisë botërore dhe babai i gjuhës italiane.  

Në përditshmërinë e tij, Dante merrej me:

* Studimin e gramatikës, retorikës, filozofisë dhe teologjisë.

* Leximin e autorëve antikë, veçanërisht të Virgil.

* Shkrimin e poezive dhe veprave letrare.

* Angazhimin në jetën politike të Firences.  

Një ngjarje shumë e rëndësishme në jetën e tij ishte dashuria për Beatrice Portinari, e cila u bë frymëzimi kryesor i shumë veprave të tij. 

Për shkak të konflikteve politike, Dante u dëbua nga Firence në vitin 1302 dhe kaloi pjesën më të madhe të jetës në mërgim. Gjatë kësaj periudhe ai udhëtoi në qytete të ndryshme italiane dhe shkroi veprën e tij më të famshme, Divina Commedia.  

Dante vdiq në Ravenna në vitin 1321, por veprat e tij vazhdojnë të lexohen dhe të studiohen edhe sot.

                                                Alkeo Demo

analize "ferri"

Vepra “Ferri” është pjesa e parë e kryeveprës epike të Dantes, “Komedia Hyjnore”, e konsideruar si një nga veprat më të mëdha të letërsisë botërore. E shkruar në dialektin toskan të italishtes së mesjetës, ajo përfaqëson jo vetëm një arritje letrare, por edhe një pasqyrë të shoqërisë dhe filozofisë së kohës. “Ferri”, në vetvete, është një udhëtim alegorik në botën e mëkateve dhe ndëshkimeve, duke ofruar një reflektim të thellë mbi moralin, drejtësinë dhe shpirtërimin.

“Ferri” fillon me humbjen e Dantes në një pyll të errët, simbol i konfuzionit moral dhe shpirtëror. Ai udhëhiqet nga Virgjili, poet romak dhe simbol i arsyes dhe mençurisë, i cili e shoqëron përmes Ferrit dhe Purgatorit.

Ferrit i jepet forma e një gropë të madhe nëntokësore, e ndarë në nëntë rrethe, secili duke ndëshkuar mëkate specifike , ku ndëshkimi pasqyron natyrën e mëkatit. Mëkatet më të lehta ndëshkohen në rrethet e sipërme, ndërsa ato më të rëndat gjenden në rrethet e poshtme.

Rrethi i Parë – Limbo: Këtu ndodhen shpirtrat e atyre që nuk u pagëzuan, përfshirë mendimtarë të mëdhenj të antikitetit si Homeri dhe Aristoteli. Ata jetojnë në melankoli të përjetshme, të privuar nga drita hyjnore.

Rrethi i tretë:Grykësit

Drejtësia hyjnore: E gjithë struktura e Ferrit i përgjigjet konceptit mesjetar të drejtësisë hyjnore. Ndëshkimet nuk janë arbitrare, por reflektojnë mëkatin, duke i dhënë përmasë etike veprës.

“Ferri” është një metaforë për rrugëtimin e shpirtit nga errësirat e mëkatit drejt dritës së shpresës dhe shpëtimit.

“Ferri” nuk është thjesht një histori mbi botën e përtejme, por një reflektim mbi shoqërinë, moralin dhe shpirtërimin. Dante synon të ndriçojë lexuesin mbi rrezikun e mëkatit dhe nevojën për pendesë dhe shpëtim.

                                                        Amelia Toska

 PIKTURA

pershkrimi

Kjo pikturë paraqet një skenë nga vepra Komedia Hyjnore e Dante Aligeri. Në të shfaqet Dante, i cili ndodhet përpara hyrjes së Ferrit dhe përballet me tri kafshë simbolike: leopardin, luanin dhe ujkonjën. Këto kafshë përfaqësojnë veset dhe pengesat që e largojnë njeriun nga rruga e drejtë. Në sfond shihet Virgjili, udhërrëfyesi i Dantes, i cili vjen për ta ndihmuar në udhëtimin e tij shpirtëror.

Ngjyrat e errëta të pyllit krijojnë një atmosferë pasigurie dhe frike, ndërsa qielli me ngjyra më të ngrohta simbolizon shpresën dhe dritën. Piktura paraqet luftën e njeriut me dobësitë e veta dhe nevojën për udhëzim për të gjetur rrugën e duhur. Përmes kësaj skene, përcillet mesazhi se njeriu mund të kapërcejë vështirësitë dhe gabimet me mençuri, guxim dhe besim.

                                                                                            Ersa Gezhilli

PIKTURA

pershkrimi

Ne thellesine me te erret te Ferrit qe pershkruan Dante ne komedine Hyjnore,Luciferi shfaqet si nje figure gjigante dhe e frikshme,e burgosur ne akullin e perjetshem te rrethit te nente.

Ai ka tre fytyra qe shikojne ne drejtime te ndryshme,simbol i se keqes absolute.Krahet e tij te medhenj perplasn duke formuar eren e akullt qe ngrin gjithe tradhtaret.

                                              Ese

A mund ta ruajë dinjitetin njeriu në kushte ekstreme?

Identiteti përfaqëson thelbin e personalitetit të njeriut, vlerat, bindjet, kulturën dhe karakterin e tij. Në situata të zakonshme, ruajtja e identitetit duket diçka e natyrshme, por në kushte ekstreme, si luftërat, persekutimet, burgimet apo fatkeqësitë e mëdha, kjo bëhet një sfidë e vërtetë. Megjithatë, mendoj se njeriu mund ta ruajë identitetin e tij edhe në rrethana të tilla, sepse forca shpirtërore dhe bindjet e tij janë më të fuqishme se presioni i jashtëm.

Së pari, identiteti lidhet ngushtë me parimet morale dhe vlerat që formojnë individin. Historia ka treguar se shumë njerëz, edhe përballë vuajtjeve të mëdha, nuk kanë hequr dorë nga bindjet e tyre.

Ata kanë zgjedhur të mbrojnë dinjitetin, lirinë dhe idealet e tyre, duke dëshmuar se identiteti nuk mund të zhduket lehtësisht nga rrethanat e vështira.

Së dyti, identiteti ushqehet nga kujtesa, kultura dhe përkatësia. Edhe kur një person largohet me forcë nga vendi i tij ose përballet me kushte çnjerëzore, ai vazhdon të ruajë gjuhën, traditat dhe kujtimet që e lidhin me origjinën e vet. Këto elemente shërbejnë si një mbështetje e fortë për të mos humbur vetveten.

Nga ana tjetër, kushtet ekstreme mund të ndikojnë në sjelljen dhe mënyrën e të menduarit të individit. Frika, uria apo rreziku për jetën mund ta detyrojnë atë të marrë vendime që nuk do t’i merrte në rrethana normale. Megjithatë, këto ndryshime shpesh janë të përkohshme dhe lidhen me instinktin e mbijetesës, jo me humbjen e identitetit të tij.

Besoj, se njeriu është i aftë ta ruajë identitetin e tij edhe në kushtet më të vështira. Edhe pse sfidat ekstreme mund ta vënë në provë karakterin dhe bindjet e tij, thelbi i personalitetit, vlerat dhe dinjiteti njerëzor mund të mbeten të pandryshuara. Pikërisht në momente të tilla shihet forca e vërtetë e identitetit njerëzor.

                                            Ola Sefa

                                           Ese

A mund ta ruajë dinjitetin njeriu në kushte ekstreme?

Për krijimin e identitetit të çdo individi është një rrugë e gjatë që fillon herët dhe vazhdon gjatë rritjes. Identiteti krijohet gradualisht gjatë gjithë jetës së njeriut. Ai formohet nga ndërthurja e faktorëve personalë, familjarë, shoqërorë dhe kulturorë që ndikojnë në mënyrën se si e shohim veten dhe si na perceptojnë të tjerët. Prandaj, identiteti nuk është diçka e lindur plotësisht, por një proces që ndërtohet dhe zhvillohet vazhdimisht gjatë jetës, duke pasqyruar atë që jemi, çfarë besojmë dhe si lidhemi me botën që na rrethon.

Në kushtet ekstreme, si luftërat, varfëria e skajshme, përndjekjet apo mungesa e nevojave më elementare për jetën, ruajtja e identitetit bëhet një sfidë tepër e madhe. Kur njeriu përballet çdo ditë me pasigurinë, frikën dhe luftën për mbijetesë, ai shpesh detyrohet të vendosë nevojat bazë mbi idealet dhe bindjet e tij. Në rrethana të tilla, kërcënimi i vazhdueshëm ndaj ekzistencës fizike dhe psikologjike mund të ndikojë thellësisht në mënyrën se si individi mendon, ndjen dhe vepron.

Në kushtet ekstreme, si luftërat, varfëria e skajshme, përndjekjet apo mungesa e nevojave më elementare për jetën, ruajtja e identitetit bëhet një sfidë tepër e madhe. Kur njeriu përballet çdo ditë me pasigurinë, frikën dhe luftën për mbijetesë, ai shpesh detyrohet të vendosë nevojat bazë mbi idealet dhe bindjet e tij. Në rrethana të tilla, kërcënimi i vazhdueshëm ndaj ekzistencës fizike dhe psikologjike mund të ndikojë thellësisht në mënyrën se si individi mendon, ndjen dhe vepron.

Megjithatë, edhe në kushtet më të vështira, njeriu mund ta ruajë identitetin e tij nëse beson fort te vlerat, parimet dhe idealet që e udhëheqin. Forca e karakterit, besimi dhe vendosmëria e ndihmojnë individin të mos dorëzohet përballë vështirësive dhe të mbetet besnik ndaj vetvetes. Edhe kur përballet me vuajtje, frikë apo mungesë të gjërave më të domosdoshme për jetën, ai mund të ruajë dinjitetin, bindjet dhe identitetin e tij.

Një shembull i qartë janë ngjarjet e viteve të fundit në Gaza. Atje, mijëra njerëz, përfshirë gra dhe fëmijë, po përballen me luftë, mungesë ushqimi, strehimi, kujdesi shëndetësor dhe me rrezikun e vazhdueshëm të vdekjes. Pavarësisht këtyre vuajtjeve të jashtëzakonshme, shumë prej tyre vazhdojnë të ruajnë besimin, kulturën, traditat dhe vlerat e tyre njerëzore. Ata tregojnë solidaritet me njëri-tjetrin, mbështesin familjet e tyre dhe nuk heqin dorë nga shpresa për një të ardhme më të mirë. Kjo dëshmon se identiteti i njeriut nuk përcaktohet vetëm nga rrethanat në të cilat jeton, por edhe nga forca e tij shpirtërore dhe morale.

Prandaj, edhe pse kushtet ekstreme mund ta vënë në provë identitetin e një individi, ato nuk arrijnë domosdoshmërisht ta shkatërrojnë atë. Kur njeriu beson fort në atë që përfaqëson dhe mbron vlerat e tij me vendosmëri, ai mund ta ruajë identitetin edhe përballë sfidave më të mëdha.

                                        Rejna Qorri

                                          Ese

A mund ta ruajë dinjitetin njeriu në kushte ekstreme?

Kjo është një pyetje që i ka munduar gjithmonë njerëzit: kush jemi ne kur çdo gjë rreth nesh shkatërrohet? Kur ndodhemi në kushte ekstreme ,qoftë në luftë, në vuajtje të mëdha apo në izolim. A arrijmë ta mbajmë veten tonë, apo kthehemi në diçka tjetër? Unë mendoj se edhe në situatat më të vështira, njeriu ka në dorë të zgjedhë nëse do ta ruajë identitetin dhe dinjitetin e tij, ose do të dorëzohet para rrethanave.

Një shembull perfekt që e tregon këtë përballje është vepra e famshme "Ferri" i Dantes. Gjatë udhëtimit të tij nëpër rrathët e Ferrit, Dante takon shpirtra që vuajnë dënime të tmerrshme. Ajo që vëmë re sapo lexojmë veprën është se, edhe pse janë të dënuar në kushte maksimale vuajtjeje, ata nuk e kanë humbur plotësisht atë që ishin në tokë.

Për shembull, Françeska tregon me shumë pasion për dashurinë e saj, kurse Farinata degli Uberti, edhe pse ndodhet në një varr prej zjarri, ngrihet me krenari dhe flet për politikën dhe qytetin e tij, Firencen. Kjo tregon se identiteti i tyre mbetet i gjallë edhe në Ferr. Ata nuk janë thjesht "numra" apo hije që vuajnë, por ruajnë karakterin e tyre.

"Njeriu nuk është thjesht produkt i rrethanave; ai është produkt i zgjedhjeve të tij."

Megjithatë, Dante na tregon edhe anën tjetër të medaljes. Në rrathët më të hollë të Ferrit, ku mëkatet janë më të rënda, shohim njerëz që kanë humbur çdo gjë njerëzore. Ata që kanë tradhtuar ose kanë bërë

krime të tmerrshme, nuk flasin dot më si njerëz; ata bërtasin, kafshojnë njëri-tjetrin dhe janë kthyer pothuajse në kafshë. Kjo ndodh sepse kur njeriu heq dorë nga moraliteti dhe nga vlerat e tij që në gjallje, ai e shkatërron vetë identitetin e tij përpara se ta bëjnë këtë kushtet ekstreme.

Në jetën reale ndodh e njëjta gjë. Kushtet ekstreme mund të na lodhin fizikisht dhe mund të na bëjnë të ndihemi të pashpresë, por ato nuk mund të na ndryshojnë shpirtin nëse ne nuk e lejojmë. Identiteti ynë përbëhet nga kujtimet, parimet dhe mënyra se si sillemi me të tjerët. Edhe në momentet më të errëta, siç na mëson edhe udhëtimi i Dantes, njeriu ka gjithmonë një dritë të brendshme që mund ta mbajë gjallë.

Si përfundim, unë besoj se kushtet ekstreme nuk na e marrin dot identitetin, por thjesht e nxjerrin në pah atë që jemi vërtet. Nëse jemi të fortë nga brenda, as "Ferri" më i madh nuk mund të na transformojë në diçka që nuk jemi.

                                    Joleana Paja

 Ese

A mund ta ruajë dinjitetin njeriu në kushte ekstreme?

Identiteti është tërësia e vlerave, bindjeve, karakterit dhe parimeve që e bëjnë një njeri unik. Në jetën e përditshme, ruajtja e identitetit duket e lehtë, por në kushte ekstreme, si luftërat, fatkeqësitë natyrore, varfëria apo persekutimi, kjo bëhet një sfidë e madhe. Megjithatë, unë besoj se njeriu mund ta ruajë identitetin e tij edhe në situata të tilla, nëse mbetet besnik ndaj vlerave dhe parimeve që e udhëheqin.

Së pari, historia ka treguar se shumë njerëz kanë arritur të mbrojnë dinjitetin dhe personalitetin e tyre edhe në rrethana tepër të vështira. 

Edhe kur janë përballur me dhunë, padrejtësi apo presion të madh, ata nuk kanë hequr dorë nga bindjet e tyre. Kjo tregon se forca shpirtërore dhe karakteri luajnë një rol të rëndësishëm në ruajtjen e identitetit.

Nga ana tjetër, kushtet ekstreme mund të ndikojnë në sjelljen dhe vendimet e njeriut. Frika, uria apo rreziku për jetën mund ta detyrojnë dikë të veprojë ndryshe nga zakonisht. Megjithatë, edhe në këto raste, thelbi i identitetit nuk zhduket plotësisht. Ai mund të vihet në provë, por vazhdon të ekzistojë dhe të shfaqet në momentet vendimtare.

Në përfundim, mendoj se njeriu mund ta ruajë identitetin e tij edhe në kushte ekstreme, megjithëse kjo kërkon forcë, guxim dhe vendosmëri. Situatat e vështira nuk e përcaktojnë domosdoshmërisht njeriun; përkundrazi, ato shpesh tregojnë se kush është ai në të vërtetë.

                        Alisja Naksi

Një ditë u gjenda i vetëm në një nga rrathët e ferrit. Nuk e kuptova si kisha arritur aty por sapo hapa sytë ndjeva një frikë që nuk e kisha provuar kurrë më parë. Gjithçka ishte e errët dhe qielli kishte ngjyrë të kuqe të zbehtë. Rreth meje dëgjoheshin britma njerëzish që qanin dhe kërkonin ndihmë. Era frynte fort dhe sillte një nxehtësi të padurueshme. Çdo hap që bëja më dukej i rëndë sikur toka po më tërhiqte poshtë.

Ndihesha i humbur dhe shumë i vetmuar. Nuk kishte asnjë fytyrë të buzëqeshurasnjë zë të qetë që të më jepte shpresë. Njerëzit që ndodheshin aty kishin fytyra të trishtuara dhe sy të mbushur me frikë. Disa qëndronin në heshtje, ndërsa të tjerë bërtisnin nga dhimbja. Flakët e mëdha ndriçonin vendin dhe krijonin hije të frikshme nëpër mure

Ese

A mund ta ruajë dinjitetin njeriu në kushte ekstreme?

Pas pak ndalova dhe ngrita sytë lart por nuk shihja asnjë dritë. Megjithatë brenda vetes dëshiroja fort të dilja nga ai vend dhe të kisha edhe një mundësi tjetër për të jetuar ndryshe. Aty kuptova sa e çmuar është jeta dhe sa e rëndësishme është të bësh mirë sepse askush nuk dëshiron të përfundojë në një vend të mbushur vetëm me errësirë dhe dhimbje.

                        Alketa Spiro

                                     Ese

A mund ta ruajë dinjitetin njeriu në kushte ekstreme?

Sikur të isha një nga shpirtrat e dënuar në një nga rrathët e Ferrit të Dantes, do të ndihesha e mbushur me frikë, trishtim dhe pendim të thellë. Që në çastin kur do të hyja në atë vend të errët, do të kuptoja se nuk kishte më kthim pas. Errësira, heshtja e frikshme dhe britmat e shpirtrave të dënuar do të më shoqëronin në çdo moment.

Në fillim do të përpiqesha të kuptoja se si përfundova aty. Do të mendoja për veprimet e mia, për gabimet që kam bërë dhe për mundësitë që kam humbur për të vepruar ndryshe. Pendimi do të ishte shumë më i rëndë se çdo ndëshkim fizik, sepse do ta dija se nuk mund të ndryshoja më asgjë nga e kaluara.

Duke parë shpirtrat e tjerë përreth meje, do të kuptoja se secili prej tyre ndodhet aty për shkak të zgjedhjeve që ka bërë gjatë jetës. Kjo do të më bënte të reflektoja mbi rëndësinë e përgjegjësisë personale dhe mbi faktin se çdo veprim ka pasojat e veta. Në atë vend nuk do të kishte shpresë, por vetëm kujtime dhe mendime që përsëriten vazhdimisht.

Megjithatë, edhe në mes të vuajtjes, do të mësoja një mësim të rëndësishëm. Do të kuptoja sa e çmuar është jeta, sa e rëndësishme është të jesh i drejtë, i ndershëm dhe i sjellshëm me të tjerët. Do të kuptoja se dashuria, respekti dhe mirësia janë vlera që duhet të udhëheqin çdo njeri.

Nëse do të mund t'u dërgoja një mesazh njerëzve që jetojnë ende në botën e të gjallëve, do t'u thosha të mos i shpërdorojnë mundësitë që kanë. Do t'u kërkoja të mësojnë nga gabimet e tyre, të ndihmojnë të tjerët dhe të zgjedhin gjithmonë rrugën e duhur.

Prandaj, po të isha në një nga rrathët e Ferrit, do të ndihesha e vetmuar, e penduar dhe e trishtuar. Ferri do të ishte për mua një kujtesë e përhershme se veprimet tona kanë pasoja dhe se njeriu duhet të përpiqet gjithmonë të jetojë me ndershmëri dhe përgjegjësi.

                                     Eglantina Daullja

Grupi 2

1-Edea Kosova

2-Alessja Sholla

3-Arlind Hoxha

4-Elio Tahiraj

5-Iljas Demaj

6-Klejdi Ziu

7-Kristiana Xhako

8-Tajar Brisku

9-Manuel Isufaj

10-Vojsava Myzeqari

Analiza e personazheve

virgjili

Virgjili është një nga personazhet më të rëndësishëm në veprën Komedia Hyjnore të Dante Alighieri. Ai paraqitet si simbol i arsyes, diturisë dhe urtësisë njerëzore. Në vepër, Virgjili shfaqet si udhërrëfyesi i Dantes në udhëtimin e tij në Ferr dhe Purgator.

Virgjili është poet i njohur i antikitetit romak dhe Dante e zgjedh atë si udhëheqës sepse e admiron shumë për mençurinë dhe kulturën e tij. Që në fillim të veprës, ai tregohet i qetë, i zgjuar dhe i vendosur. Ai e ndihmon Danten të mos humbasë shpresën dhe i jep kurajë për të vazhduar rrugën e vështirë.Një nga cilësitë më të rëndësishme të Virgjilit është urtësia. Ai i shpjegon Dantes kuptimin e dënimeve në Ferr dhe e ndihmon të kuptojë pasojat e mëkateve njerëzore. Virgjili nuk vepron me emocione të forta, por me logjikë dhe drejtësi. Kjo e bën atë simbol të arsyes njerëzore që udhëheq njeriun drejt së vërtetës.

Gjithashtu, Virgjili është i durueshëm dhe mbrojtës. Në shumë raste ai e mbron Danten nga frika dhe nga rreziqet që hasin gjatë udhëtimit. Ai sillet si një mësues i mirë që kujdeset për nxënësin e tij. Marrëdhënia mes Dantes dhe Virgjilit është plot respekt dhe besim.

Megjithatë, Virgjili ka edhe kufizimet e tij. Ai përfaqëson arsyen njerëzore, por nuk mund ta çojë Danten deri në Parajsë. Kjo ndodh sepse, sipas Dantes, vetëm besimi hyjnor mund ta udhëheqë njeriun drejt shpëtimit të plotë. Për këtë arsye, në fund Virgjili largohet dhe vendin e tij e zë Beatriçja.

beatricja

Beatriçja është një nga personazhet më të rëndësishme në veprën Komedia Hyjnore të Dante Alighieri. Ajo paraqitet si simbol i dashurisë hyjnore, pastërtisë shpirtërore dhe besimit. Në vepër, Beatriçja ka rolin e udhërrëfyeses së Dantes drejt Parajsës dhe shpëtimit shpirtëror.Një nga cilësitë kryesore të Beatriçes është dashuria e saj e pastër dhe hyjnore.

Ajo kujdeset për Danten dhe dëshiron ta shpëtojë nga humbja dhe mëkatet. Pikërisht Beatriçja është ajo që dërgon Virgjilin për ta ndihmuar Danten në fillim të udhëtimit. Kjo tregon dhembshurinë dhe kujdesin e saj për të.

Beatriçja është gjithashtu simbol i besimit dhe i shpirtit të shenjtë. Ndryshe nga Virgjili, i cili përfaqëson arsyen njerëzore, Beatriçja përfaqëson besimin hyjnor që e çon njeriun drejt lumturisë së përjetshme. Ajo e udhëheq Danten me qetësi dhe urtësi në Parajsë, duke i shpjeguar misteret e jetës dhe të Zotit.

Në marrëdhënien me Danten, Beatriçja paraqitet si figurë frymëzuese dhe ideale. Dante e admiron dhe e respekton thellësisht. Dashuria e tij për Beatriçen nuk është thjesht njerëzore, por shpirtërore dhe e lidhur me kërkimin e së mirës dhe së vërtetës.

Pra, Beatriçja është një personazh simbolik dhe shumë i rëndësishëm në vepër. Ajo përfaqëson dashurinë, besimin, pastërtinë dhe shpëtimin shpirtëror. Përmes saj, Dante tregon se vetëm me besim dhe dashuri të vërtetë njeriu mund të arrijë dritën dhe lumturinë e përjetshme.

                                                              Punoi:Kristiana Xhako

Dante

Analiza dhe pershkrimi I personazhit

Dante Alighieri ishte nje poet, shkrimtar dhe filozof Italian. Nje nder veprat e tij me te shquara eshte “Komedia Hyjnore” ne te cilen ai e ka vendosur veten personazh te kesaj ngjarjeje. Por cili eshte roli I tij ne kete  veper? Cfare e ben ate kaq te rendesishem?

Në "Komendinë Hyjnore", Dante vendos veten si protagonist. Ai përfaqëson çdo njeri  që humbet në "pyllin e errët" të mëkatit dhe kërkon rrugën drejt dritës. Ai nuk është një hero i pamposhtur; ai frikësohet, i bie të fikët nga dhimbja në Ferr dhe dyshon te vetja. Kjo e bën atë jashtëzakonisht njerëzor. Ndryshe nga personazhet e tjerë epikë që janë shpesh "të ftohtë", Dante si personazh është një "shpërthim" emocionesh. Kjo vihet re me se miri ne reagimet e tij si ne rastet: Kur dëgjon historitë e të dënuarve (si Paolo e Françeska), ai qan, kur takon armiqtë e tij politikë ose ata që kanë tradhtuar Firencën, ai bëhet agresiv, etje… 

Kryevepra e tij mbetet një pasqyrë ku çdo brez gjen veten: luftën mes të mirës dhe të keqes, dëshirën për drejtësi dhe forcën e pamposhtur të dashurisë që, siç thotë ai, "lëviz diellin dhe yjet e tjerë". Duke studiuar Danten, ne nuk mësojmë vetëm për historinë apo letërsinë, por mësojmë se rrugëtimi drejt vetëpërmirësimit është një sfidë universale që nuk njeh kohë. Ai mbetet, siç u pagëzua nga pasardhësit, "Poeti Suprem", zëri që i dha shpirt gjuhës dhe që vazhdon të na frymëzojë për të parë gjithmonë drejt lartësive.

                                                           Punoi: Edea Kosova

                                         Ese

Si ndikon frika në sjelljen dhe në veprimet e njerëzve?

Frika është një nga ndjenjat më të forta që përjeton njeriu dhe ajo ndikon shumë në sjelljen dhe veprimet e tij. Çdo person përballet me frikë në momente të ndryshme të jetës, qoftë frika nga dështimi, nga humbja, nga rreziku apo nga mendimi i të tjerëve. Kjo ndjenjë ndikon jo vetëm në mënyrën si njerëzit mendojnë, por edhe në mënyrën si ata sillen dhe marrin vendime.

Së pari, frika e bën njeriun më të kujdesshëm. Kur një person ndien rrezik, ai përpiqet të mbrojë veten dhe të shmangë situatat që mund t’i shkaktojnë dëm. Për shembull, frika nga aksidentet i bën njerëzit të respektojnë rregullat e qarkullimit ose frika nga zjarri i bën të tregohen më të kujdesshëm. Në këtë mënyrë, frika mund të ketë edhe ndikim pozitiv, sepse ndihmon në mbrojtjen e jetës dhe sigurisë së njerëzve.Nga ana tjetër, frika mund të ndikojë negativisht në sjelljen e njeriut. Shpesh ajo i pengon njerëzit të shprehin mendimet e tyre, të provojnë gjëra të reja ose të ndjekin ëndrrat e tyre.

Një nxënës që ka frikë nga gabimet mund të mos flasë para klasës edhe pse e di përgjigjen e saktë. Po ashtu, shumë njerëz heqin dorë nga mundësi të rëndësishme për shkak të frikës nga dështimi ose nga kritikat e të tjerëve. Kjo tregon se frika mund të kufizojë aftësitë dhe vetëbesimin e njeriut.Frika ndikon edhe në marrëdhëniet mes njerëzve. Kur një person jeton vazhdimisht me frikë, ai mund të bëhet më i mbyllur, nervoz ose i pasigurt. Në disa raste, njerëzit reagojnë me agresivitet kur kanë frikë, ndërsa të tjerë largohen dhe shmangin kontaktet me të tjerët. Kjo mund të krijojë probleme në familje, në shoqëri dhe në jetën e përditshme.

Megjithatë, frika nuk duhet parë gjithmonë si diçka negative. Ajo është një ndjenjë natyrore që çdo njeri e përjeton. E rëndësishme është që njeriu të mësojë ta kontrollojë frikën dhe të mos lejojë që ajo të drejtojë jetën e tij. Me guxim, besim në vetvete dhe mbështetje nga të tjerët, njerëzit mund të përballojnë frikërat e tyre dhe të arrijnë qëllimet që dëshirojnë.                                                        

                                                                        Punoi:Klejdi Ziu

Ese

Si ndikon frika në sjelljen dhe në veprimet e njerëzve?

Frika është një nga ndjenjat më të forta dhe më të zakonshme që përjeton njeriu gjatë jetës së tij. Ajo shfaqet në momente pasigurie, rreziku apo kur njerëzit përballen me situata të panjohura. Çdo person e ndjen frikën në mënyra të ndryshme, por ndikimi i saj në sjellje dhe në veprime është shumë i madh. Në disa raste frika i ndihmon njerëzit të mbrohen dhe të tregohen më të kujdesshëm, ndërsa në raste të tjera ajo mund t’i pengojë të ecin përpara dhe të realizojnë ëndrrat e tyre.

Së pari, frika ka një rol mbrojtës në jetën e njeriut. Kur një person ndodhet përballë një rreziku, trupi dhe mendja reagojnë menjëherë për ta mbrojtur atë. Për shembull, frika nga zjarri, aksidentet apo situatat e rrezikshme bën që njerëzit të jenë më të kujdesshëm dhe të shmangin veprime që mund t’u shkaktojnë dëm. Edhe në jetën e përditshme, frika nga pasojat i ndihmon njerëzit të respektojnë rregullat dhe të mendojnë para se të veprojnë. Në këtë mënyrë, ajo ndikon pozitivisht në sjelljen e tyre.Megjithatë, frika jo gjithmonë sjell pasoja të mira. Shpesh ajo i bën njerëzit të ndihen të pasigurt dhe të humbasin besimin tek vetja.

Frika nga dështimi është një nga arsyet kryesore pse shumë persona heqin dorë nga synimet e tyre. Disa nxënës, për shembull, kanë frikë të flasin para klasës sepse mendojnë se mund të gabojnë ose të tallen nga të tjerët. Po ashtu, shumë njerëz nuk marrin vendime të rëndësishme në jetë për shkak të frikës nga ndryshimi apo nga e panjohura. Kjo tregon se frika mund ta kufizojë njeriun dhe ta pengojë të zhvillohet.Një ndikim tjetër i frikës është edhe në marrëdhëniet me të tjerët.Kur njerëzit jetojnë vazhdimisht me frikë, ata bëhen më të mbyllur, më nervozë dhe ndonjëherë humbasin besimin tek personat përreth.

Frika mund të krijojë stres dhe ankth, duke ndikuar negativisht në komunikim dhe në sjelljen sociale. Në raste të caktuara, ajo mund të çojë edhe në konflikte apo izolim.Nga ana tjetër, ka raste kur frika i motivon njerëzit të përmirësohen. Për shembull, frika nga rezultatet e dobëta mund ta shtyjë një nxënës të mësojë më shumë dhe të bëhet më i përgjegjshëm. Po kështu, frika nga humbja e diçkaje të rëndësishme mund t’i bëjë njerëzit të vlerësojnë më shumë familjen, shoqërinë dhe gjërat që kanë në jetë.Në përfundim, frika është një ndjenjë që ndikon shumë në sjelljen dhe në veprimet e njerëzve. 

 Ajo mund të jetë pozitive kur i mbron njerëzit dhe i bën më të kujdesshëm, por mund të jetë edhe negative kur krijon pasiguri dhe i pengon të ecin përpara. Për këtë arsye, është e rëndësishme që çdo njeri të mësojë ta përballojë frikën dhe të mos lejojë që ajo të kontrollojë jetën e tij. Vetëm duke pasur besim në vetvete dhe guxim, njerëzit mund të arrijnë sukses dhe të jetojnë më të lirë.                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                            Punoi:Iljas Demaj

                                             Ese

Si ndikon frika në sjelljen dhe në veprimet e njerëzve?

Frika është një ndjenjë që e shoqëron njeriun gjatë gjithë jetës. Ajo lind nga pasiguria, rreziku ose nga mendimet negative që kemi për diçka. Edhe pse shpesh shihet si emocion negativ, frika ka ndikim të madh në sjelljen dhe në veprimet e njerëzve, sepse mund t’i mbrojë ata, por edhe t’i pengojë.Në shumë raste, frika i bën njerëzit më të kujdesshëm. Për shembull, frika nga aksidentet i shtyn njerëzit të respektojnë rregullat e qarkullimit.

Po ashtu, frika nga dështimi i motivon disa persona të punojnë më shumë për të arritur sukses. Në këtë mënyrë, frika mund të ketë ndikim pozitiv dhe të ndihmojë në marrjen e vendimeve të mençura.Megjithatë, kur frika bëhet e tepërt, ajo mund të ndikojë negativisht. Shumë njerëz humbasin besimin tek vetja dhe nuk guxojnë të provojnë gjëra të reja. Frika nga mendimi i të tjerëve, nga gabimet ose nga humbja shpesh i pengon njerëzit të ndjekin ëndrrat e tyre. Disa bëhen të mbyllur në vetvete dhe shmangin situata që kërkojnë guxim.