Oğlum Yavuz Kerem ve yeğenlerim Meryem İnci ve İpek'e sizi çok seviyorum

Yavuz Kerem sabah yine annesinin güzel sesiyle uyandı. Annesi her zamanki gibi onu okula gitmeden önce kahvaltı yapması için erkenden uyandırıyordu. Annesi kahvaltı yapmazsa zihninin açık olmayacağını düşünüyordu. Yavuz Kerem annesine hak verdi. Yüzünü yıkayıp koşa koşa masaya oturdu. Annesi yine masayı donatmıştı. Yavuz Kerem iştahının açıldığını hissetti. Güzel bir kahvaltıdan sonra okul için hazırlanmaya başladı.

Çantasını hazırlayıp, önlüğünü giydikten sonra annesiyle vedalaşıp servisi beklemeye başladı. Bugün en sevdiği ders vardı. Türkçe dersi her zaman en sevdiği ders olmuştu. Öğretmeni de bu durumun farkındaydı. Yavuz Kerem'in derse ilgisini canlı tutmak için elinden geleni yapıyordu. Bugün anlatacağı konuda ilgi çekmek için farklı örnekler düşünüyordu. Yasemen öğretmen bugün birleşik fiilleri anlatacaktı. Birleşik fiilleri nasıl ilgi çekici bir hale getirebilirdi?
Yasemen öğretmen sınıfa kitaplarını alarak geldi. Geçen derste anlattığı basit fiil ve türemiş fiil konusunun devamı olarak birleşik fiil konusunu anlatacaktı. Çocuklara önce geçen dersi hatırlatmakla işe başladı ''evet söyleyin bakalım kimler basit fiili hatırlıyor?''. Sınıfın en çalışkan öğrencisi Meryem İnci elini kaldırdı ''öğretmenim öğretmenim ben söyleyebilir miyim?''. Yasemen öğretmenin gözleri parladı elbette diye cevap verdi. Meryem İnci basit fiili şu şekilde açıkladı: Basit fiil kendisine hiç yapım eki almamış fiildir öğretmenim. Çekim eki alabilir ama yapım eki alamaz.''
Yasemen öğretmen mutlulukla ''çok doğru dedin Meryem İnci, her zamanki gibi harikasın diyerek öğrencisi övdü.''. Sonrasında en arkalarda oturan sınıfın haylaz ama zeki kızı İpek'i ayağa kaldırdı. Ona şunu sordu ''söyle bakalım İpek türemiş fiil neydi?'' İpek sevimlice gülümsedi ''eeee hatırlamıyorum öğretmenim kopya verseniz olur mu?''. Sınıftan kahkaha sesleri yükseldi. Yasemen öğretmen gülümseyerek İpek'e bir örnek söyledi ''mesela İpek'cim annem bahçeyi suladı cümlesindeki suladı kelimesini düşün.''
İpek hemen anladı ve ''ah hatırladım köke veya gövdeye yapım eki gelirse türemiş fiil olur öğretmenim.''. İpek her zamanki gibi önce sınıfı güldürmüş sonra zekasını kullanarak doğru cevabı bulmuştu. Yasemen öğretmen geçen dersi hatırlattıktan sonra bu dersin konusuna başladı. ''Bugün sizinle birleşik fiiller konusunu işleyeceğiz çocuklar. Birleşik fiiller kurallı birleşik fiiller, yardımcı fiille kurulanlar, deyimleşmiş birleşik fiiller olarak üçe ayrılır.
Yasemen öğretmen tahtaya birleşik fiillerle ilgili bir tablo yazdı. Birleşik fiiller karmaşık bir konuydu ve öğrencilerin iyice kavraması önemliydi. Yardımcı eylemle yapılan birleşik fiilleri anlatmak için Yavuz Kerem ve Can'ı tahtaya çıkardı. Yavuz Kerem yardımcı fiil Can ise isim görevi gördü. İkisi birleşerek birleşik fiil oluşturdular. Yavuz Kerem'in üstünde kılmak yazarken Can'ın üstünde namaz yazıyordu. Öğretmen kağıtları değiştirerek yardımcı eylemi güzelce anlattı.

Sonra konu anlamca kaynaşmış birleşik fiillere geldi. Yasemen öğretmen önce öğrencilere deftere yazmaları için çocuklara tanımını yaptı. ''Genellikle ad soylu bir sözcükle bir fiilin kalıplaşıp anlamca kaynaşmasıyla oluşur. Çoğu mecazlıdır. Bu özellikleriyle deyim sayılırlar.'' Çocuklar unutmayın bazı durumlarda ikiden fazla sözcüğünde öbekleşmesi görülebilir. Örneğin süt dökmüş kediye dönmek, etekleri zil çalmak gibi. Kırk dakika su gibi geçmiş zil çalmıştı. Çocuklar heyecanla oyun oynamaya başladılar.

Yavuz Kerem, Meryem İnci ve İpek hem oyun oynayıp hem de derste öğrendikleri bilgileri tekrar ettiler. İpek yardımcı fiille oluşan birleşik fiiller için topu tutmak derken, Meryem İnci Yavuz'u yenince etekleri mutluluktan zil çalmak birleşik fiilini kullandı. Çocuklar zil çalınca koşa koşa derse gittiler. Hepsi sırasına oturup beklemeye başladılar
Yasemen öğretmen hızla derse başladı. Kurallı birleşik fiilleri de anlatıp ardından öğrencileriyle tekrar yapmak istiyordu. Hemen tanım yaparak konuya başladı.
Belli bazı fiillerin başka fiillerle, bir ara yardımcı ünlünün de yardımıyla birleşmesi yoluyla oluşurlar, (fiil + ara ses + fiil) En önemli özellikleri bitişik yazılmalarıdır. Belli bazı anlamları ifade ederler.
a) Sürerlik (Süreklilik) Birleşik Fiilleri
b)Tezlik Fiili
c) Yeterlik (Yeterlilik) Fiili
d) Yaklaşma Fiili
Sürerlik (Süreklilik) Birleşik Fiilleri:
Sürerlik fiili “-edurmak, -ekalmak, -egelmek” eylemleri getirilerek yapılır. Eylemin gerçekleşmesindeki sürekliliği ifade ederler. Mesela bir örnek verelim Yavuz Kerem topa öyle bir vurdu ki ardından bakakaldık. İşte buradaki bakakaldık fiili sürerlik fiilidir çocuklar. Şimdi sıra tezlik fiillinde. ''İvermek” fiiliyle yapılır. Eylemin çabucak, kısa zamanda; bazen de umulmadık zamanda aniden gerçekleşiverdiğini ifade eder. Olumsuz kullanımlarında önem vermeme, oralı olmama gibi anlamlar ortaya çıkar. Hadi bu konuya iki örnek verelim. İlk örneği vermek isteyen var mı?
Can elini kaldırdı ve ''öğretmen öğrencilere bugün ödevleri hızlıca yapıverin dedi. Örneğini verdi.'' Yasemen öğretmen bu cümleye gülüp ''evet hepiniz ödevleri hızlıca yapıverin olur mu?'' diyerek öğrencilerini güldürdü. İkinci örneği vermek isteyen var mı diye sorunca Meryem İnci elini kaldırdı. Örnek olarak şu cümleyi söyledi ''siz de onlara gitmeyiverin '' çok doğru diyerek onayladı Yasemen öğretmen.
Sırada yeterlik ve yaklaşma fiili var. Bunların sadece tanımlarını vereceğim çocuklar. Yeterlik fiili“-ebilmek” fiiliyle yapılır. Fiile “gücü yetme, başarma” anlamı katar. İzin isteme, izin verme, olasılık gibi anlamlar da katabilir. Yaklaşma fiili ise''-eyazmak” fiiliyle yapılır. Eylemin gerçekleşmediğini; ancak gerçekleşmeye yaklaştığını ifade eder örneğin: Adam korkudan bayılayazdı. Bardağı düşüreyazdım. Yasemen öğretmen zil çalınca öğrencilere veda edip dersi bitirdi.

- < BEGINNING
- END >
-
DOWNLOAD
-
LIKE
-
COMMENT()
-
SHARE
-
BUY THIS BOOK
(from $2.99+) -
BUY THIS BOOK
(from $2.99+) - DOWNLOAD
- LIKE
- COMMENT ()
- SHARE
- Report
-
BUY
-
LIKE
-
COMMENT()
-
SHARE
- Excessive Violence
- Harassment
- Offensive Pictures
- Spelling & Grammar Errors
- Unfinished
- Other Problem

COMMENTS
Click 'X' to report any negative comments. Thanks!