ΡΟΛΟΙ

3 ΑΦΗΓΗΤΕΣ

ΚΑΛΙΚΑΤΖΑΡΟΙ

3 ΚΟΠΕΛΕΣ ΣΤΗΝ ΚΡΗΤΗ

4 ΜΕΛΗ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ

4ΚΟΠΕΛΕΣ ΑΚΡΑΝΤΕΣ ΘΕΣΣΑΛΙΑ

4 ΚΑΤΟΙΚΟΙ ΦΛΩΡΙΝΑΣ

10 ΜΑΘΗΤΕΣ ΓΙΑ ΚΟΛΙΑΝΤΑ

3 ΚΑΤΟΙΚΟΙ ΚΕΦΑΛΛΟΝΙΑΣ, ΚΟΛΟΝΙΕΣ

Αφηγητής:  Είναι παραμονές Χριστουγέννων και  τα καλικαντζαράκια  κοντεύουν να τελειώσουν το πριόνισμα του δέντρου της γης.

-Ουφ, ευτυχώς κοντεύουμε, λίγο ακόμα και η γη θα πέσει.

-Το δέντρο αυτή τη φορά  θα το κάνουμε χίλια κομμάτια.

-Θα έχουμε ξύλα για το τζάκι μας για πολλά χρόνια, τόσο μεγάλο που είναι το δέντρο.

-

Παιδιά νιώθω πολύ κουρασμένος, μήπως να πάρουμε έναν υπνάκο και συνεχίζουμε σε λίγο.        

Συμφωνώ, καλά είναι να πάρουμε νέες δυνάμεις και μετά, ποιος μας πιάνει.

Αφηγητής: Πέφτουν για ύπνο, σκεπάζονται με τις ζεστές τους κουβέρτες και αμέσως αποκοιμιούνται.

Αφηγητής: Δεν προλαβαίνουν να χορτάσουν τον ύπνο τους και δυνατές, χαρούμενες και μελωδικές φωνές τους ξυπνούν.      

Τι γίνεται, ποιος  τραγουδάει τόσο όμορφα;       

Τι αγγελικές φωνές είναι αυτές; Τι να συμβαίνει άραγε;       

Σουτ σταματήστε να μιλάτε μου χαλάτε τη μαγεία.      

Έχω μια ιδέα! Αφού έτσι και αλλιώς το δέντρο σχεδόν έχει πέσει, δεν ανεβαίνουμε μια στιγμή να ακούσουμε από κοντά τις γλυκές αυτές φωνές;        

Να δούμε επιτέλους ποιος τραγουδά.

Αφηγητής: Αμέσως συγκαλείται σύσκεψη στην Καλικατζαροπολιτεία και ομόφωνα παίρνεται η απόφαση. Ναι, θα ανεβούν στον επάνω κόσμο, θα επισκεφτούν τη γη.

Αφηγητής:  Ο Καλικατζαροντελάλης τη διαλαλεί παντού κρατώντας τη ντουντούκα του στο χέρι.

-Ακούσατε, ακούσατε: ώρα για διάλλειμα.

- Όλοι θα ανεβούμε στη Γη.

-Θα θαυμάσουμε όλα όσα ακούμε και

- Επιστροφή.

-Ναιαιαιαι

Αφηγητής: Έτσι ξεκινούν χαρούμενοι, γελαστοί, γεμάτοι ζωντάνια και γέλια για το ταξίδι στη γη. Ξαφνικά σταματούν γιατί δεν ξέρουν σε  ποια χώρα να πάνε!       

Φίλοι μου αδιέξοδο.        

Πού πάμε;       

 Η γη είναι μεγάλη, που πρέπει να πάμε;       

 Ποιον δρόμο να ακολουθήσουμε;        

Μη φωνάζετε, αφήστε με να ακούσω. Όπως όλοι σας ξέρετε είμαι πολύγλωσσος. Θα καταλάβω ποια γλώσσα μιλάνε, αυτοί που τραγουδούν τόσο όμορφα  και θα σας πω σε ποια χώρα θα πάμε.

-Ελληνικά μιλάνε, ελληνικά, ναι είμαι σίγουρος. Αυτή η γλώσσα είναι από τις παλιότερες  της Γης, την έχω ακούσει άπειρες φορές.

-Τότε πάμε στην Ελλάδα!

Αφηγητής: Τραγουδώντας, πηδώντας, κάνοντας κολοτούμπες, λέγοντας αστεία και γελαστοί ξεκινούν για την Ελλάδα.

Αφηγητής: Ένα και δυο, δρόμο παίρνουν, δρόμο αφήνουν και να, βρίσκονται στην Κρήτη.

-Όμορφο μέρος. Γύρω, γύρω θάλασσα, τέσσερις μεγάλες πόλεις, τα Χανιά, το Ρέθυμνο, το Ηράκλειο, ο Άγιος Νικόλαος.

-Και ζέστη μες στον χειμώνα.

-Συμφωνώ, με όσα  λες, αλλά, κάτι βλέπω εκεί ψηλά στα χωριά του Αμαρίου.

-Τι να κάνουν τέτοια ώρα εκείνες οι γυναίκες ξάγρυπνες δίπλα στο τζάκι;

-Ας κρυφτούμε για να δούμε.

( Κρύβονται πίσω από τις κουρτίνες και εμφανίζονται οι γυναίκες που ζυμώνουν το Χριστόψωμο. +Πιάτο, αλεύρι, τραπεζάκι, τραπεζομάντηλο.)

Αφηγητής: Εκεί, όπως κάθε χρόνο αναβιώνουν το έθιμο του ζυμαριού.

-Κορίτσια καλή φαίνεται η ζύμη, νομίζω ότι θα πετύχει και φέτος.

- Θα φουσκώσει,  θα γίνει προζύμι, θα ψηλώσει.

-Κοιτάξτε φούσκωσε!Τώρα είναι  η ώρα γεννιέται ο μικρός Χριστούλης.

-Ας κάνουμε από μια ευχή.

-Να ‘ναι  και φέτος η χρονιά καλή!

-Όλοι υγεία να έχουμε και προκοπή!

(Όλοι μαζί τραγουδούν τα κάλαντα της Κρήτης)

Αφηγητής: Να και πάλι στο δρόμο οι καλικάτζαροι.

(Ανεβαίνουν στη σκηνή και πάλι οι καλικάτζαροι. Βάζουν τα χέρια στα μάτια τους κάνοντας πως κοιτούν, αγναντεύουν.)

-Ποια είναι αυτή η περιοχή που μοιάζει με ανοιχτή παλάμη;

-Τελικά αδερφάκι μου, είσαι τελείως αγεωγράφητος. Δεν ξέρεις την Πελοπόννησο; Εγώ πάντως θα την αναγνώρισα από πολύ μακριά.

-

Που να είμαστε; Στην Πάτρα, στην Κόρινθο ,στην Καλαμάτα, στη Σπάρτη, στην Τρίπολή, το Ναύπλιο ή τον Πύργο;

-Δεν ξέρω ακριβώς αλλά κοιτάξτε προς τα εκεί. Βλέπω μια οικογένεια καλοντυμένη να έρχεται προς το μέρος μας.

Τι κρατάει ο πατέρας στο    χέρι;

-Ρόδι μου φαίνεται, ας κρυφτούμε να τους δούμε.

( Η οικογένεια προχωρά καμαρωτά, καμαρωτά. Γελούν, κουνούν τα χέρια, χαίρονται).

-Πατέρας :Ωραία νύχτα.

-Μητέρα: Γιάννη, περπάτα γρήγορα και άσε τους ρεμβασμούς. Θα τελειώσει η εκκλησία και εμείς ακόμη στο δρόμο θα είμαστε. Παιδιά πιο γρήγορα.        

Παιδιά: Μην φωνάζεις καλέ μαμά, νυστάζουμε και μας ανησυχείς.

-Μανώλης: Σήμερα που γιορτάζω απαιτώ σεβασμό και προσοχή από όλους σας.

-  Χριστίνα: Μπα και γιατί παρακαλώ Μανώλη, επειδή είσαι αγόρι, μήπως εγώ δεν γιορτάζω;

-  Μπαμπάς: Μην μαλώνετε παιδιά, φτάσαμε, ησυχία.

Η μαμά ισιάζει τα ρούχα όλων και μπαίνουν στην εκκλησία.

Αφού τελειώσει βγαίνουν.)

-Χρόνια Πολλά, Χρόνια πολλά.

(Ανταλλάζουν αγκαλιές και φιλιά.

Φτάνουν έξω από το σπίτι.)

-Μαμά: Γιάννη το ρόδι το  πήρες ή μήπως το ξέχασες.

-Μπαμπάς: Πώς θα το ξεχνούσα βρε γυναίκα, γρουσουζιά θα ήταν.

(Σπάει το ρόδι και όλοι είναι χαρούμενοι).

Μοραΐτικα κάλαντα από όλους.

Αφηγητής: Προχωρούν οι καλικάτζαροι, περνούν από την πρωτεύουσα, την Αθήνα, πάνε πιο πάνω στη Λειβαδιά, στη Λαμία και φτάνουν στη Θεσσαλία.

Αφηγητής: Εκεί σταματούν δίπλα σε μια βρύση για να ξαποστάσουν. Είναι στη Λάρισα, τον Βόλο, την Καρδίτσα, στα Τρίκαλα, δεν ξέρω, αλλά δεν έχει σημασία.

Αφηγητής: Τρεις κοπέλες με τρεις κανάτες στα χέρια πλησιάζουν στη βρύση.

(Καλικάτζαροι, ψιθυριστά).

-Τι συμβαίνει, οι κοπέλες είναι άλαλες.

-Μάλλον κάτι τέτοιο συμβαίνει.

-Κρίμα τις καημένες και είναι τόσο όμορφες.

-Μα τι ετοιμάζονται να κάνουν.-Μη μιλάς ας πλησιάσουμε να δούμε.

Αφηγητής:- Συνεχίζουν το ταξίδι τους και φτάνουν στη Μακεδονία. Από την Κοζάνη, περνούν στα Γρεβενά, από εκεί στην Καστοριά και τέλος στη Φλώρινα. Εκεί  βλέπουν φωτιές.

Καλικάτζαροι:

-Κοιτάξτε κάτι καίγεται εδώ.

-Ποπό, τι τεράστια φωτιά.

-Και πιο εκεί στην άλλη γειτονιά.

Κάτοικοι:

-Ευτυχώς προλάβαμε και φέτος.

-Φέραμε πολλά ξύλα και η φωτιά  μας θα ζεστάνει το Χριστούλη.

-Σιγά τη φωτιά! Η δική μας στο Σταθμό είναι πιο μεγάλη.

-Το λες αυτό γιατί δεν είδες τη δική μας στο ποτάμι, κάτω από το μεγάλο ρολόι.

-Πάντως ο δικός  μας χορός είναι ο  πιο κεφάτος.

-Τα νταούλια στη φωτιά μας είναι τα πιο φημισμένα σε όλη τη Δυτική Μακεδονία.

-

Ας σταματήσουμε τους καυγάδες και ας φάμε λίγη παραδοσιακή φασολάδα, να ζεσταθούμε.

Να ΄σαι καλά! Σκέτο βάλσαμο ήταν. Ζεσταθήκαμε και με το παραπάνω. Είχαμε τουρτουρίσει μέσα στο χιόνι.

ΟΛΟΙ ΜΑΖΙ: Άντε και του χρόνου να ΄μαστε γεροί!

Κάλαντα Μακεδονίας όλοι μαζί.

Αφηγητής: Ευχαριστημένοι και με το στομάχι γεμάτα φασολάδα, εννοείται ότι έκλεψαν λίγο, φεύγουν από τη Μακεδονία.

Αφηγητής: Περνούν την Έδεσσα, τη Βέροια, , τη Θεσσαλονίκη, τις Σέρρες, την Καβάλα και φτάνουν στη Θράκη.

Καλικάτζαροι:

-Τι  ακαταλαβίστικα λόγια είναι αυτά που ακούω;

-        

Είναι τα κόλιαντρα.

- Τι κάνουν αυτά τα παιδιά με τις μαγκούρες στα χέρια,

-Δεν βλέπεις, χτυπούν τις πόρτες και λένε τα «Κόλιαντα».

Κόλιαντα μπάμπω κόλιαντα, δώσ’ μας μια κολιαντίνα1

και σαν δεν έχεις κόλιαντα δώσ’ μας κι ένα κορίτσι.

Και τι το θέλεις το κορίτσ’ κι τι να μολογήσεις.

Να το φιλώ, να το τσιμπώ, να μι ζησταίν’ το βράδυ.

Κάλαντα Θράκης όλοι μαζί.

Αφηγητής: Φεύγουν από την Ηπειρωτικά Ελλάδα και πάνε στα νησιά του Ιονίου Πελάγους.

Καλικάτζαροι.:

-Τι όμορφα μυρίζει εδώ;

-Πράγματι τι να μυρίζει έτσι.

Αφηγητής: Τέσσερις νεαροί, αγόρια και κορίτσια κρατώντας κολόνιες στα χέρια προχωρούν στους δρόμους της Κεφαλονιάς.