İÇİNDEKİLER

4-  Ali Kuşçu                            25- Fourier                                            47- Maclaurin

5-  Baire                                    26- Weierstrass                                    48- Carl Friedrich Gauss

6-  Bernoulli'ler                      28- El Harazmi                                     49- Minkowski

7 - Bolzano                               29- Galois                                               50- Meryem Mirzahani

8-  Taylor                                  30- Gödel                                                52- Ömer Hayyam

10- George Boole                    31- Godfrey Hardy                              53- Pascal

11- Borel                                   32- Zermelo                                           54- Pierra De Fermat 

12-Cartan                                 34- Cahit Arf                                          55- Pisagor

13-Cauchy                                 35- Hilbert                                             56- Leonhard Euler 

14- Thales                                 36- İbn-i Sina                                         58- Rolle 

16- Christoffel                         37- Isaac Newton                                 59- Sabit Bin Kurra

17-Cramer                                38- Fibonacci                                        60- Schwarz

18- d'Alembert                        40- John Forbes Nash                         61- Sophie Germain

19- De L'Hopital                      41- Laplace                                            62- Eratosthenes

20- Uluğ Bey                             42- Lebesgue

22- Dedekind                            43- Legendre

23- El Biruni                             44- Hypatia                                

24- Euclid                                  46- Leibniz

  Elif Yağmur DÜRÜ

Ali Kuşçu  (1403, Semerkand - 16 Aralık 1474, İstanbul)

Onbeşinci yüzyılda yaşamış olan önemli bir astronomi ve matematik bilginidir. Babası Timur'un (1369-1405) torunu olan Uluğ Bey'in doğancıbaşısı idi. "Kuşçu" lâkabı buradan gelmektedir.

Ali Kuşçu'nun medreselerde matematik derslerinin okutulmasında önemli rolü olmuştur. Verdiği dersler olağanüstü rağbet görmüş ve önemli bilim adamları tarafında da izlenmiştir.

Ali Kuşçu'nun astronomi ve matematik alanında yazmış olduğu iki önemli eseri vardır. Bunlardan birisi, Otlukbeli Savaşı sırasında bitirilip zaferden sonra Fatih'e sunulduğu için Fethiye adı verilen astronomi kitabıdır. Eser üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde gezegenlerin küreleri ele alınmakta ve gezegenlerin hareketlerinden bahsedilmektedir. İkinci bölüm Yer'in şekli ve yedi iklim üzerinedir. Son bölümde ise Ali Kuşçu, Yer'e ilişkin ölçüleri ve gezegenlerin uzaklıklarını vermektedir. 

Ali Kuşçu'nun diğer önemli eseri ise, Fatih'in adına atfen Muhammediye adını verdiği matematik kitabıdır.

Baire (1874 - 1932)

Rene Baire, 1874 yılında Paris'te doğdu. Ecole Normal Superieure'de öğrenimini tamamladı. Daha sonra Dijon Fen Fakültesinin matematik analiz derslerini okuttu. Kendisi gibi Fransız matematikçileri olan Henri Poincare, Emil Borel ve Henri Lebesgue ile beraber gerçel değişkenli fonksiyonlar üzerinde yeni çığırlar açtı. Gerçel analiz üzerinde çok değerli kitaplar yazdı. Baire sınıfları oldukça Ünlüdür. 1932 yılında Chaber'de öldü.

Bernoulli'ler

İsviçreli Bernoulli ailesi, matematikteki gelişmeler üzerinde büyük etki yarattı. Bu aileden kuşaklar boyunca Jakob ve Johann kardeşlerle başlayan pek çok büyük matematikçi çıktı.

Bolzano(5 Ekim 1781, Prag - 18 Aralık 1848, Prag)

 Prag Üniversitesi’nde, felsefe, fizik, matematik ve ilahiyat çalıştı.Bolzano, İtalya asıllı bir Çek filozofdu. İyi bir mantıkçı ve matematikçiydi.Matematikte, sonsuzluk ve sonsuz küçükler hesabı üzerinde çalıştı. “Sonsuzluk Üzerine Paradokslar” adlı kitabı 1851 yılında yayınlandı. Noktasal kümeler üzerine de çalışmaları olmuştur.Analizde, geometride, mantıkta, felsefede ve din üzerinde çok sayıda yayınını gerçekleştirmiştir. Bugün, analizde bildiğimiz ünlü Bolzano-Weierstrass teoremi’ni ilk kez “Fonksiyonlar” adlı kitabında o kullandı.

Taylor (18 Ağustos 1685 - 30 Kasım 1731)

Brook Taylor, İngiltere asıllı eğitimcidir. 9 Kasım 1685 yılında kendi vatanında dünyaya geldi. Eğitim alanında çalışmalar yaparak matematiğe önemli katkılarda bulunmuştur. Eğitimini Cambridge’de Saint John College’inde aldı.

1712 yılında kendi soyadını verdiği Taylor açılımı teoremini buldu. 1715 yılında teoremini yayımlamıştır. Seriler, logaritma ve fizik konuları üzerinde ufak tefek buluşları bulunmaktadır. Matematik alanında en büyük atkısı Taylor açılımı teoremiyle yapmıştır. Matematiğin gelişmesinde katkılarda bulundu.

Yaşadığı dönemde Newton ile arasında süren yarışmalarda sürtünmeler yaşanmıştır. Bilim alanında çeşitli çalışmalar yaparak çalışmalarını eser haline çevirmişlerdir. Günümüzde Taylor teoremi halen yaşamakta ve matematiğin parçası haline gelmiştir.

GEORGE BOOLE

BOREL

CARTAN

CAUCHY

THALES

Fatih HATİPOĞLU

2 Kasım 1815’de dünyaya gelen George Boole, Mary Ann ve Joyce çiftinin oğludur. Birleşik Krallık Lincolnshire’de doğmuştur. George Boole birçok otoriteye göre digital çağın temelini atan bir filozof olarak gösterilmektedir, bununla birlikte kendisi “bilgisayar bilimin babası” olarak nitelendirilmektedir. Boole, babasından edindiği bilgileri kullanarak digital sistemler konusunda kendisini geliştirmiştir. Matematiğin yanında, optik cihazlara da ilgi duymuş, yoğun bir şekilde çalışmalar yapmıştır. George Boole, tüm dünyada en önemli matematikçilerin arasında yer almaktadır.

GEORGE BOOLE (1815-1864)

BOREL (7 Ocak 1871- 3 Şubat 1956)

Saint-Affrique, Aveyron'da doğdu. René-Louis Baire ve Henri Lebesgue ile birlikte "measure theory"nin (ölçüm kuramı) ve bunun olasılık kuramına uygulanmasının öncülerindendir. Borel set kavramı, adını ondan almıştır. Olasılık üzerine kitaplarından birinde, popüler kültüre sonsuz maymun kuramı ya da benzeri adlarla giren eğlenceli düşünce deneyini ortaya attı. Ayrıca oyun teorisi üzerine araştırmalar yayımladı.

1913 ve 1914'te yaptığı açıklayıcı çalışmalarla hiperbolik geometri ile özel görelilik kuramı arasında köprü kurdu.

1920'ler, 1930'lar ve 1940'larda aktif olarak politikayla ilgilendi. 1924-1936 yılları arasında Fransa Ulusal Meclisi üyesiydi. 1925'te bakanlık yaptı. II. Dünya Savaşı sırasında Fransız Direnişinin üyelerindendi.

Borel 1956'da Paris'te öldü.

CARTAN (1869-1951)

                                       Bir Fransız matematikçisi olan Elie Cartan, 1869 tarihinde                                                   Dolomieu’ da doğdu. 1912 yılında Sorbonne’da profesörlüğe yükseltildi. 1924 tarihinden 1940 yılına kadar yüksek geometri dersleri verdi. Çalışmalarının çoğu gruplar kuramının incelenmesi ve uygulaması yönündedir. Sürekli ve sonsuz grupların yapısıyla ilgili kuramı ve yeni evrenler düşünülmesine yol açan genelleştirmeler ve uzaylar kuramını kurdu. 1922 yılında ortaya attığı, hiç eğrilik göstermeyen tamamen paralel bir uzay kavramı, en önemli buluşlarından sayılır. Cartan’ın bu çalışmalarından haberi olmayan Einstein, 1828 yılında aynı gerçekleri yeniden buldu. Çok sayıda yayını ve kitapları olan Cartan, 1951 yılında Paris’te öldü.

CAUCHY  (1789-1857)

İlk büyük Fransız matematikçisi olan Cauchy, 1789’da Paris’te doğdu. 1814 yılında, karmaşık fonksiyonlar kuramını geliştirdi. Bugün, Cauchy teoremi adıyla bilinen ünlü teoremi ifade ederek ispatladı. Bu alanda integraller ve bunların hesaplama yöntemleri yine Cauchy tarafından verildi.Fonksiyonlar kuramında da çok yenilikleri olan Cauchy, Cauchy – Riemann denklemleri, Cauchy teoremi, Cauchy integral formülü ve cauchy esas değeri buluşları sayılabilir.

Matematik alanında çığırlar açmış birisidir. Eski Yunan bilginlerinden Kallimakhos'un aktardığı bir düşünceye göre denizcilere kuzey takımyıldızlarından Büyükayı yerine Küçükayı'ya bakarak yön bulmalarını öğütlemiştir. Aynı zamanda Mısırlılardan geometriyi öğrenip Yunanlara tanıtmıştır. Bulduğu bazı geometri teoremleri şunlardır:   

Thales, milattan önce 624 yılında doğmuş, milattan önce 546 yılında da ölmüştür.

     THALES

Christtoffel

Cramer

d`Alembert

De L`Hopital

Uluğ Bey

Hilal YAMAK

Bir Alman matematikçisi olan Elwin Bruno Christoffel, 1829 tarihinde Montschau, Rheinland’de doğdu. Önce Zürich Polytechnicum’unda, sonra Berlin ve Strasbourg Üniversitelerinde matematik profesörü olarak çalıştı. Özellikle; Abel fonksiyonları, cebirsel fonksiyonlar, parçalı türevli denklemler ve diferansiyel geometri üzerinde çalışmalarda bulundu. Riemann ile birlikte matematiğe tensör kavramını getirdiler ve tensör hesabı üzerinde çalıştı. 1900 yılında Strasbourg’da öldü.

(1829-1900)

İsviçre'li bir matematikçi olan Gabriel Cramer, 1704 yılında Cenevre'de doğdu. Cenevre'de matematik ve felsefe profesörlüğü yaptı. ... Bugün, denklem sistemlerinin çözümünde kullanılan Cramer kuralı oldukça kolaylık sağlar. Matematiğin gelişmesinde büyük katkıları olan Cramer, 1752 yılında Bagnols'da öldü.

Gabriel Cramer

  (1704-1752)

Jean Le Rond d`Alembert 

(1717Paris-1783Paris)

16 Kasım 1717`` de Paris`` te doğmuştur.

Fransız matematikçisi, yazarı ve düşünürü.1743'te "Traité de Dynamique" adlı yapıtında d'Alembert Kriteryumu denilen 

teoreminden söz etti. 1749'da yayımlanan "Recherches sur la Précession

 des Equinoxes" (Gün-Tün Eşitliğinin Bahar Devinmesi Üzerine Araştırmalar) adlı yapıtında da bilimsel araştırmalara ağırlık verdi. Ancak, daha çok felsefi araştırmalarıyla tanındı. Diderot ile birlikte Ansiklopedi'nin kurucuları arasına girdi, ama bu işte uzun süre direnmedi. Felsefi yazılarında bilimleri sınıflamaya kalktıysa da onun bu sınıflaması hiç ilgi uyandırmadı. Öğretisinden çok kişiliğiyle ilgi çekti. 1754'te Fransız Akademisi'ne seçildi. Felsefe yazılarını "Edebiyat ve Felsefe Karışımları" adlı yapıtında topladı.29 Ekim 1783`` te Paris`` te ölmüştür.

L’Hôpital, amatör bir Fransız matematikçisidir. 1661 yılında Paris’te doğmuştur. Asil bir Fransız ailesinden gelir. Johann Bernoulli’nin yönetiminde çalışmış ve kendisini yetiştirmiştir. L’Hôpital çok kabiliyetli bir matematikçiydi ve brachystochrone adı verilen problemi çözmüştür.

L’Hôpital ‘in en ünlü eseri 1692 yılında yazmış olduğu “Analyse des infiniment petits pour l’intelligence des lignes courbes” dir. Bu eser aynı zamanda diferansiyel analiz üzerine yazılmış ilk ders kitabıdır. Bizim analizde bugün kullanmış olduğumuz ve L’Hôpital kuralı olarak bildiğimiz, “rasyonel fonksiyonların limit durumunda pay ve paydasının sıfır olması halinde uygulanan kural” yine bu kitapta yer almaktadır.

L’Hôpital 2 Şubat 1704 yılında Paris’te ölmüştür.

Uluğ Bey, Timur İmparatorluğu'nun 4. sultanı ve Türk Matematikçi ve astronomi bilgini. Timur'un oğlu Şahruh'un büyük oğludur. 1393 yılında Sultaniye kentinde dünyaya geldi. 1414 baharında amcası Şeyh Ömer'in oğlu Ahmet denetimindeki Fergana'ya sefer düzenledi.

D                                                                               

EUCLİD                                                                                EL BURİNİ

              WEİERSTRASS                                         DEDEKİND

                                                        FOURİER   

           KAAN EGE

        RİCHARD  DEDEKİND

Richard Dedekind (1831 – 1916), Alman matematikçi ve Gauss’un öğrencilerinden biriydi. Kümeler Kuramı ile ilgili birçok kavramı matematiğe kazandırmış ve gerçel sayıları Dedekind kesitleri olarak tanımlamıştır. Dedekind ayrıca soyut cebirde iki önemli nesne olan sayı cisimleri ve halka kavramlarının tanımlarını veren ilk matematikçidir.⁠

Doğum Tarihi: ( 1831 - 1916 )

Doğum yeri: ⁠Braunschweig, Almanya

Ölüm Yeri:Braunschweig, Almanya 

                  EL BİRUNİ

     973 yılında bugünün Özbekistan’ı sayılan Harezm’de doğdu. Bilim konuları ile ilgili ilk eğitimini bölgenin hükümdar ailesinden olan Ebu Nasr Mansur’dan edindi. Ebu Nasr Mansur, seçkin bir matematikçi ve gökbilimciydi. El Biruni’ye Öklid geometrisi ve Batlamyus astronomisini öğretti. 11. yüzyılın önemli Müslüman hükümdarlarından Gazneli Mahmut Hindistan’a yaptığı seyahatlerde  o da yanındaydı.                                                                                         

                      EUCLİD

Öklid (Yunanca: Εὐκλείδης — Eukleídēs) MÖ 330 - 275 yılları arasında yaşamış İskenderiyeli bir matematikçidir.

Öklid gelmiş geçmiş matematikçilerin içinde adı geometri ile en çok özdeşleştirilen kişidir. Geometri dünyasında kapladığı bu seçkin yeri kendisinin büyük bir matematikçi olmasından çok, geometrinin başlangıcından kendi zamanına bilinen ismi ile Öğeler adında kitap yapmıştır.

 Öklid derlemesinin tutarlı bir bütün olmasını sağlamak için, kanıt gerektirmeyen apaçık gerçekler olarak 5 aksiyom ortaya koyar. Diğer bütün önermeleri bu aksiyomlardan çıkarır. Düzlem geometrisi, aritmetik, sayılar kuramı, irrasyonel sayılar ve katı cisimler geometrisi Öklid’in kitabında ele aldığı başlıca konulardı.

                        FOURİER

Jean Baptiste Joseph Fourier, (d. 21 Mart 1768, Auxerre-Fransa – ö. 16 Mayıs 1830, Paris)Ağır ve yoğun yönetici görevler karşın, Fourier yine araştırmalar için kendine zaman buldu. Bu ara yine ısının matematik kuramı üzerine araştırmalarını yaptı. En önemli çalışması “Isının Analitik Kuramı”  adlı yapıtıdır. Bu eser, 1822 yılında yayımlandı. Fourier, ısınının iletkenliği kuramı hakkında olan araştırmasıyla, fizik matematiğin bugünkü gelişmesi çağını açmıştır. Bu nedenle, bugünkü medeniyetimizin gelişmesinin büyük bir kısmını Monge ve Fourier’e borçluyuz. Fourier’n yaptıkları pratik sahalarda oldukça çok kullanılır. El kitaplarında verilen birçok kural onundur. Elektrik, ses ve radyo teknikleri bugün herkesçe bilinir.

                  KARL WEİERSTRASS

(D. 1815 Ö. 1897)

Çözümlemeyi aritmetiğe dayandırmak istedi ve aritmetiğin mantık temelinden yosun oluşunu gidermek için bir gerçek sayılar kuramı geliştirdi. Karmaşık bir değişkenin analitik fonksiyonları kuramının geliştirilmesine büyük katkıda bulundu. Yaklaşımı yereldi: tam serileri yakınsaklık çemberleri içinde inceledi ve analitik uzantı yönteminin yardımıyla fonksiyonların değerini varlık alanlarının her noktasında elde etti. analitik fonksiyonlara karşı ilgisi, eliptik fonksiyonları incelerken doğdu ve bu yolla temel hedefine ulaştı; Abel integrallerine ve onların ters fonksiyonlarına, Abel fonksiyonlarına ilişkin genel bir kuram geliştirdi.

Eyyüb

     E. ENSAR KAYACAN

                     780 yılında Harezm bölgesinin Hive şehrinde dünyaya gelmiştir. 850 yılında Bağdat'ta vefat etmiştir.

Hint rakamları üzerine yaptığı çalışmaların Latince çevirileri ondalık konumsal sayı sistemini 12. yüzyılda batı dünyasına tanıtmıştır. El-Harezmī'nin Tamamlama ve Dengeleme ile Hesaplamaya Dair Özlü Kitabı doğrusal ve ikinci dereceden denklemlerin ilk sistematik çözümünü sunmuştur. Cebiri bağımsız bir disiplin olarak öğreten, "indirgeme" ve "dengeleme" (denklemin farklı taraflarındaki benzer terimlerin aynı tarafa alınarak sadeleştirilmesi) yöntemlerini tanıtan ilk kişi olduğu için, cebrin atası ya da kurucusu olarak tanımlanmıştır. Cebir alanındaki çalışmaları, 16. yüzyıla kadar Avrupa üniversitelerinde temel matematik ders kitabı olarak kullanılmıştır. Batlamyus’un “Coğrafya” isimli yapıtını gözden geçirerek düzenlemiş, astronomi ve astroloji alanında çalışmalar yapmıştır. Bazı kelimeler el-Harezmī'nin matematiğe olan katkılarının önemini yansıtır. “Cebir” kelimesi ikinci dereceden denklemleri çözmek için kullandığı iki işlemden biri olan el-cebirden türemiştir. Algoritma kelimesi ise isminin Latin biçimi olan Algoritmi’den gelmektedir. Ayrıca ismi her ikisi de basamak anlamına gelen, (İspanyolca) guarismo ve (Portekizce) algarismo kelimelerinin kökenini oluşturur.

El Harezmi

Évariste Galois

Évariste Galois (25 Ekim 1811 – 31 Mayıs 1832), Fransız matematikçi ve siyasi aktivist.

Henüz gençlik yıllarındayken, bir polinomun radikaller tarafından çözülebilmesi için gerekli ve yeterli bir durumu belirleyebildi ve böylece 350 yıldır ayakta olan bir problemi çözdü. Çalışmaları soyut cebirin iki ana dalı olan Galois teorisi ve grup teorisi ile Galois bağlantıları alanının temellerini attı. Bir düelloda aldığı yaralardan 20 yaşında öldü.

Kurt Gödel

                28 Nisan 1906'da doğan matematikçi 14 Ocak 1978'de hayatını kaybetti.

Teoremlerinde tam sayı aritmetiğini içerecek kadar karmaşık herhangi bir sistemin içinde, sistemin aksiyomlarından yola çıkarak doğruluğu veya yanlışlığı kanıtlanamayacak önermeler bulunacağını ispatlamıştır. Bunun için ise Gödel numaralandırması ismi verilen bir metot geliştirmiştir. Meşhur teoremini Viyana Üniversitesindeki doktora çalışması sırasında 1931 yılında ispatlamış, bununla 20. yüzyıl matematiğinin yönünü değiştirmiştir.

        1940'larda Princeton Üniversitesi İleri Araştırmalar Enstitüsünde Kurt Gödel, Einstein’ın kütleçekimi alanı denklemlerine, ekseni etrafında dönen bir evreni tanımlayan bir çözüm getirdi. Evrenin dönüşü ışığı (ve dolayısıyla cisimler arsındaki nedensellik bağlarını da) birlikte sürükleyecekti. Dolayısıyla maddi cisimde, ışık hızını aşmaya gerek kalmaksızın uzayda ve zamanda kapalı bir halka çizecekti. Gödel’in modeli, zamanda geriye gitmenin görelilik kuramınca yasaklanmadığını ortaya koydu.

Godfrey Hart 7 Şubat 1877'de doğdu. 1 Aralık 1947 yılında hayatını kaybetti.

Hardy-Weinberg Kuralı olarak da bilinen, tür içi gen alışverişinin fazla olduğu topluluklarda başat ve çekinik genetik özelliklerin dağılımının oranı hakkındaki teorisiyle bu konudaki tartışmaya son vermiştir. Matematik eğitimi almayan Ramanujan'ı Hindistan'dan getirtmiş ve onunla birlikte önemli matematiksel çalışmalar yapmıştır.

Godfrey Hart

Zermelo

27 Temmuz 1871'de doğan Zermelo 21 Mayıs 1953'de hayatını kaybetti.

Cahit Arf

Isaac Newton

Fibonacci

Hilbert

İbn-i Sina

Ebrar ÇİFTÇİ

(1910, Selanik

1997, İstanbul)

Türkiye'nin yetiştirmiş olduğu önemli bilim insanlarından olan Cahit Arf, çok sayıda bilimsel çalışmaya imzasını atmıştır.

1943 yılında İnönü Ödülü, 1974 yılında TÜBİTAK Bilim Ödülünü kazandı. 1980 yılında emekliye ayrıldıktan sonra bile TÜBİTAK'ın geliştirilmesinde önemli çalışmalar yapmıştır. Bundan dolayı Gebze Araştırma Merkezi'nde emeklilikten sonra görev yaptı. 1983 ile 1989 yıllarında Türk Matematik Derneği başkanlığı görevini yürüttü. 1997 yılında bir süredir çektiği kalp rahatsızlığı dolayısıyla vefat etti.

Arf değişmesi, Arf halkaları ve Hasse Arf Teoremi başlıca

çalışmaları ve buluşları içerisinde bulunur 

CAHİT ARF

(1862, Königsberg

DAVID HILBERT

-->1900’de Paris’de toplanan Milletlerarası Matematik Kongresi’nde yaptığı “Matematiğin Problemleri” başlıklı konuşmasında, zamanının matematik bilgisinin tamamını ele almıştır. 20. yüzyıl matematiği açısından önemli gördüğü 23 problemden meydana gelen bir liste ortaya koymuştur. “Hilbert’in 23 problemi” olarak ünlenen bu problemlerin bir kısmı çözülebilmiştir.

İBN-İ SİNA

(980-Afshona, Özbekistan;

1037-Hamedan,İran)

(1643-Woolsthorpe,Birleşik Kırallık;

1727-Kensington)

SIR ISAAC NEWTON

LEONARDO 

FIBONACCI

(1170-Pisa,İtalya;

1250-Pisa)

Mücteba Kerem Kılıç

Araştırdığım Matematikçiler

John Forbes Nash

Laplace

Lebesgue

Legendre

Hypatia

Sayfaları çevir ve bu çok nadir 5             matematikçiyi öğren!

John Forbes Nash Jr.

John Forbes Nash Jr. (13 Haziran 1928 – 23 Mayıs 2015), oyunlar teorisinde ve diferansiyel geometri alanında köklü değişiklikler yapmış; aynı zamanda kısmi diferansiyel denklem üzerinde de çalışmış Amerikalı matematikçidir. 1959'da, Nash ruhsal bozukluk belirtilerini açıkça göstermeye başladı ve birkaç yılını paranoid şizofreni teşhisiyle akıl hastanelerinde geçirdi. 1970'ten sonra, durumu yavaş da olsa daha iyiye gitmeye başladı ve 1980'lerin ortasında akademik kariyerine geri dönme imkânı buldu. Şizofreni ile mücadelesi ve toparlanıp akademik hayatına geri dönüşü, Sylvia Nasar tarafından yazılan Akıl Oyunları isimli biyografik romanın yanı sıra Nash'i Russell Crowe'un canlandırdığı aynı isimli filme de konu olmuştur.

23 Mayıs 2015'te, Nash ve eşi Alicia Nash, taksiyle yolculuk ederken bir paralı otoyolda meydana gelen trafik kazasında hayatını kaybetti.

Pierre-Simon Laplace

Pierre-Simon (Marquis de) Laplace (23 Mart 1749 – 5 Mart 1827), Fransız matematikçi ve gökbilimcidir.

Astronom ve matematikçi olduğu kadar çok üstün bir yazma tekniğine de sahipti. Bu yüzden, kolayca görülür deyimi dışında onun eserleri de eksiksizdi.

On sekizinci yüzyılda, iki Fransız Lagrange ve Laplace birçok yönüyle zıttılar. Laplace, fizik, matematik grubuna; Lagrange ise kuramsal matematik grubuna giriyordu. Lagrange, bütün bunların matematikten başka bir şey olmadığını söylüyordu. Laplace ise, matematiği kullanılan bir alet gibi görüyordu. Aslında Laplace her ikisini de yapıyordu. Örneğin, potansiyel kuramın önemi matematik yönüyledir. Sınır değer problemleri yine aynı değerdedir. Bunun gibi olan çalışma örnekleri arttırılabilir. Laplace, son günlerini Paris yöresinde Arcueil'de geçirmiş, kısa bir rahatsızlıktan sonra 5 Mart 1827 tarihinde yetmiş sekiz yaşında ölmüştür.

Henri Léon Lebesgue

← Lebesgue integrali

Henri Léon Lebesgue (d. 28 Haziran 1875, Beauvais - ö. 26 Temmuz 1941, Paris), Fransız matematikçidir. Çok iyi bir öğrenim gördü ve 1897 yılında Paris Üniversitesi'nden Ph.D. diplomasını aldı. Bu doktorası üzerinde bir söylenti de vardır. Dirichlet fonksiyonunun Riemann anlamında integralinin olmadığı o çağlarda biliniyordu. Hatırlanırsa, rasyonel noktalarda bir ve irrasyonel noktalarda sıfır değerini alan fonksiyon, matematikte Dirichlet fonksiyonu adıyla bilinir. Lebesgue, bu Dirichlet fonksiyonunu integralleyebilecek bir integral tanımı getirebilir miyim diye düşündü. Riemann integralinin tersine, bölüntüyü x ekseni üzerinde değil de y ekseni üzerinde aldı. Bunda başarılı oldu. Bu getirdiği integral yöntemine de Lebesgue integrali adını verdi. Böylece, analize yeni ufuklar açtı. 26 Temmuz 1941 günü altmış altı yaşındayken Paris'te öldü.

Adrien-Marie Legendre (18 Eylül 1752, Paris - 10 Ocak 1833, Paris), Fransız matematikçidir. Adrien-Marie Legendre zengin bir ailenin 18 Eylül 1752 tarihinde Paris'te doğdu. Paris'te Collège Mazarin'in eğitim aldı ve 1770 yılında fizik ve matematik tezini savundu.Adrien Marie Legendre, 1775 ile 1780 yılları arasında, Paris Askeri okulunda matematik dersleri verdi. 1787 yılında, Paris Gözlemevi ile Greenwich Gözlemevi arasında kurulacak jeodezi bağlantısında görev aldı. Fransız İhtilali sırasında, metre sisteminin kabul edilmesini ve girişilen jeodezi işlemlerinin hazırlıklarına katıldı. Bu fırsatı değerlendirerek, o zamana kadar uygulanan tüm yöntemleri yeniledi. Daha sonra, trigonometri alanında önemli teoremler ileri sürdü. Özellikle küresel üçgeni düzlem olarak düşünüp açılarda bazı düzeltmeler yaparak alanını hesapladı. Legendre'nin hem matematiğe ve hem de matematikçilerin yetişmesinde önemli hizmetleri vardır. 1833 yılında Paris'te ölen Legendre, Abel'in öncülerinden biriydi.

Hypatia

Hypatia (MS 370–415) Yunan filozof, matematikçi ve astronomdur. İskenderiye Kütüphanesi'nde felsefe, matematik ve astronomi üzerine dersler vermiştir. Yeni Platonculuk öğretisine bağlı olan Hypatia, Atina Akademisi'nin Eudoxus'ün başını çektiği Matematik geleneğine üye idi. Hypatia doğayı; mantık, matematik ve deney ile açıklamaya çalıştı.

Hypatia, günümüze kadar ulaşmış olan sayılı kaynaktan biri olan Yunan tarihçi Socrates Scholasticus'un "Historia Ecclesiastica" adlı eserine göre; İskenderiye'nin en önemli iki figürü olan, İskenderiye Valisi Orestes ile İskenderiye piskoposu Cyril arasında anlaşmazlıklara sebebiyet verdiği ve politik işlere karıştığı gerekçesi ile 415 yılında kıptî Hristiyan bir çete tarafından taşlanarak öldürülür.

Eserlerinden günümüze ulaşabileni yoktur; fakat Sinesius ile yazıştığı mektupların bir bölümü mevcuttur.

Okuduğunuz için teşekkür ederiz... 🐱‍💻

Rana KILIÇ

Leibniz

Maclaurin

Gauss

Minkowski

Meryem Mirzahani

17. ve 18. yüzyılın en büyük düşünürlerinden olan Gottfried Wilhelm Leibniz (1646-1716), aynı zamanda Isaac Newton’un en büyük rakiplerinden biri olarak da bilinir.

“Step Reckoner” adını verdiği, otomatik olarak dört matematiksel işlem çalıştırabilen bir hesap makinesi icat etmiştir.Bu icadı sayesinde 1973 yılında Royal Society’ye seçildi. 

Leibniz ile Newton, birbirlerinden bağımsız olarak, kalkülüsü keşfeden kişilerdir. Bugün kullandığımız notasyonların birçoğu Leibniz tarafından geliştirilen kalkülüsten gelir, ∫ simgesi ve diferansiyelde kullanılan "d" simgesi gibi.

GOTTFRIED WILLHELM LEIBNIZ

Şubat 1698'de Kilmodan şehrinde doğdu, 14 Haziran 1746 Edinburgh'da öldü. 11 yaşında Glasgow Üniversitesine girdi. 19 yaşında iken matematik profesörü oldu.

COLIN MACLAURIN

1719'da Lana'daki Rage Society'nin üyeliğine seçildi. Bu sırada Newton ile tanıştı. Newton'un tavsiyesiyle 1725'te Edinburgh Üniversitesi'nde matematik profesörlüğüne getirildi.

Maclaurin Serisi

↓↓↓↓↓↓↓↓

CARL FRIEDRİCH GAUSS

Carl Friedrich Gauss (1777- 1855) gelmiş geçmiş en büyük matematikçilerden biri olarak kabul edilir. Hayat hikayesi filmlere konu olan bu müthiş matematikçiyi daha yakından tanımalısınız.

Gauss 1795 yıllarının üniversiteye kaydolduğu zaman “Matematikçi mi olayım, edebiyatçı mı?” diye düşünmeye başladı. Bir süre devam eden kararsızlık sürecinin ardından 30 Mart 1796 tarihinde bir defter açıp “Bugün eşkenar bir onyedigenin cetvel ve pergelle nasıl çizileceğini buldum” diye yazdı. Bulduğu iki bin yıldır çözülememiş bir sorunun cevabıydı.

HERMANN MINKOWSKI

Litvanya’lı bir matematikçi olan Hermann Minkowski, 1864 yılında Aleksotas’te doğmuştur. Ölünceye kadar Göttingen Üniversitesinde profesörlük yaptmıştır.

"Sayılar geometrisi" adlı eseri 1896 yılında basılmıştır. 1907 yılında "Diophantus Yaklaşımları" adlı eseri yayınlanmıştır. "Çalışmalar" adlı yapıtı da 1911 yılında çıkmıştır. Analizin birçok dalında Minkowski eşitsizliği kullanılır.

Minkowski Eşitsizliği

↓↓↓↓↓↓↓

Meryem Mırzahanı

1977 yılında başkent Tahran'da dünyaya gelmiştir.  Hiperbolik geometri, ergodik teori, simplektik geometri gibi alanlarda çalışan Mirzakhani matematiğin nobeli olarak kabul edilen Fields Madalyasını kazanan ilk kadın matematikçidir.

M.Akif AVCI

Ömer Hayyam  Nişabur doğumludur. Ömer Hayyam'ın doğum tarihi günü gününe bilinmektedir. Bunun sebebi,kendi doğum tarihini araştırıp tam olarak bulmasıdır.Üçüncü dereceden bilinmeyen denklemlerle ilgili yazdığı bir eserinde bilinmeyen rakamın yerine Arapçada "şey" anlamına gelen kelimeyi kullanmıştır. Daha sonra bu eseri diğer dillere çevrilirken İspanyolcaya "Xay" olarak geçmiştir. Bu kelime ilk harfine indirgenerek bilinmeyen rakamın simgesi "x" olarak kullanılmaya başlamıştır.                                                                              Doğum   18/05/1048                                                               Ölüm       04/12/1131

Blaise Pascal (19 Haziran 1623 –19 Ağustos 1662) Pascal Clermont-Ferrand’da doğmuştur. Pascal Pascal üçgeni ile ünlüdür. Pascal, matematik felsefesine en büyük katkısını De l'Esprit géométrique ("Of the Geometrical Spirit") eseri ile sağlamıştır. Bu eser aslında "Petites-Ecoles de Port-Royal" ("Little Schools of Port-Royal") isimli ünlü bir geometri kitabına giriş olarak yazılmıştır. Bu çalışması ölümünden ancak 1 asır sonra yayınlanmıştır.        Pascal üçgeni                                        

Pierre de Fermat 

Bask kökenli Fransız hukukçu ve matematikçidir. Fermat, memurluğunun yoğun işlerinden geriye kalan zamanlarında matematikle uğraşmıştır.Günümüzde hatırlanmasının en önemli sebebi Fermat'nın son teoremi'dir. Fermat'nın Son Teoremi,Andrew Wiles tarafından kanıtlanan teoremdir.

Pisagor MÖ 570 - MÖ 495 yılları arasında yaşamıştır. İyonyalı filozof, matematikçi ve Pisagorculuk olarak bilinen akımın kurucusudur. Pisagor, Yunanistan'daki Sisam Adası'nda doğmuştur.En iyi bilinen önermesi, kendi adıyla anılan Pisagor teoremidir. "Sayıların babası" olarak bilinir. Pisagor ve öğrencileri her şeyin matematikle ilgili olduğuna, sayıların nihâî gerçek olduğuna, matematik aracılığıyla her şeyin tahmin edilebileceğine ve ölçülebileceğine inanmışlardır.

Leonhard Euler 18. yüzyılın en önemli ve tüm zamanların önde gelen matematikçilerinden biri kabul edilmektedir. En üretken matematikçilerden biri olarak çalışmalarının bütünü 70 cildi aşmaktadır. Euler pek çok yeni kavram geliştirmiş, basit aritmetikten sayılar teorisi ve topolojiye kadar farklı alanlarda uzun süre kabul gören birçok teorem ispatlamıştır.Euler matematiğin neredeyse bütün alanlarında çalışmıştır: Geometri, aritmetik, trigonometri, cebir ve sayı teorisi. Bunlara ek olarak uzay-zaman süreklisi mekaniği, ay teorisi ve diğer pek çok alanda da katkıda bulunmuştur.

Rolle

Sabit B.

     Kurra

Sophie 

Germain

Schwarz

Eratosthenes

Arda KAYA

Michel ROLLE ( 1652-1719 )

Ünlü Fransız matematikçisi Rolle, 1652 yılında Ambert'te doğdu. Sadece ilkokul düzeyinde eğitim almasına rağmen,  azmi ve çabası ile matematik  konusunda kendini geliştirdi.

1685 yılında Fransız Bilimler Akademisi'ne kabul edilen Rolle, 1690 yılında Cebir Kitabı'nı yayınladı. 1691 yılında ise, Rolle Teoremi'ni geliştirdi. Gauss Elemesi katkı sağladığı bir başka teoridir. Matematik tarihine adını yazdıran Rolle, 1719 yılında vefat etmiştir.     

Sabit Bin KURRA (821-901) 

821 yılında Harran'da doğdu. Ortaçağın en büyük matematikçisi olarak anıldı. Batıda '' Arapların Öklidi'' lakabıyla şöhret buldu. Yunanca, Süryanice ve Arapça dillerine hakimdi. Bağdat'ta saraya bağlı bilginler arasına girdikten sonra; başta matematik olmak üzere, tıp, gökbilim, felsefe gibi birçok alanda önemli eserler bıraktı.

Geometri ve trigonometri alanlarındaki çalışmaları matematikte yeni bir dönem başlattı. Cebiri, geometride ilk uygulayan kişidir. Yüksek dereceli denklemleri çözme yöntemleri de bu alanlarda ilk olma özelliği taşır. 150 civarında eseri olduğu kabul edilir ama sadece 50'ye yakın eseri günümüze kadar gelebilmiştir. ''Mefrûdat '' en önemli eserleri arasındadır. 901 yılında Bağdat'ta vefat etmiştir.

Hermann Amandus SCHWARZ  ( 1843-1921 )

1843 yılında Almanya'da doğdu. Berlin Üniversitesi'nde okudu. Değişik görüşleri, orijinal bakış açısı ve matematiğe olan özel ilgisi ile öğretmenlerinin dikkatini çekti. Weierstrass'ın en iyi öğrencilerindendi. 1892 yılında, Berlin Üniversitesi'nde profesör oldu ve Weierstrass onu her zaman destekledi.

Schwarz, karmaşık analiz, diferansiyel geometri ve değişkenler hesabı konularında  yaptığı işlerle tanınır. Matematik alanında büyük ilgi gören eserleri vardır. Schwarz önsavı; karmaşık analizin merkezinde kullanılan ve gelişmesinde yardımcı olan  bir teori haline geldi. 1921 yılında Almanya'da vefat etti.

Sophie GERMAIN ( 1776-1831 )

Fransız asıllı Sophie Germain, okuduğu bir kitaptan etkilenerek matematiğe ilgi duymaya başladı. O dönemlerde kadın matematikçilerin dikkate alınmamasına rağmen, büyük bir azim ile kendini geliştirdi. Gauss, Lagrange, Legendre gibi ünlü matematikçilere mektup aracılığı ile görüşlerini bildirmeye başladı.

Ancak, kadın olduğu için fikirlerinin önemsenmeyeceğini düşündü ve mektuplarda erkek takma isim kullandı. Elastiklik teorisinin öncülerinden biri olarak yazdığı tez büyük bir ödül kazandı. Ölümünden 6 yıl sonra Göttingen Üniversitesi tarafından fahri doktorluk ünvânı verilen Sophie Germain, ölümünün 100. yılında bir sokağa ve kız öğrenci yurduna adı verilerek anıldı.

Eratosthenes (MÖ.276 - MÖ.194 )

MÖ 276 yılında bugünkü adıyla Libya'da doğdu. O dönemde dünyanın en önemli bilim merkezi olarak kabul edilen, Yunan İskenderiye Kütüphanesi'nde müdür idi. Eratosthenes, coğrafya kelimesini ve enlem - boylam kavramını ilk kullanan kişidir. Aynı zamanda dünyanın çevresini hesaplayan ilk insan olarak tarihe adını yazdırdı.

Dünyanın güneşe olan uzaklığını tam olarak hesapladı ve 29 Şubat'ı kullanarak takvimde ortaya çıkan problemi ortadan kaldırdı. Eratosthenes, coğrafyanın yanı sıra felsefe, tarih ve matematikle de ilgilendi. Matematiğe en büyük katkısı ise asal sayıları bulmak için oluşturduğu ''Eratosthenes Kalburu'' adlı algoritmadır. Kendi yazdığı ''Coğrafya Anılar'' isimli kitabı kayıptır.

BİTİŞ...