RESİMLİDİR

İÇİNDEKİLER

3-4:GEORGE BOOLE

5-6:CARTAN

7-8:CAHİT ARF

9-10:BOREL

GEORGE BOOLE

2 Kasım 1815’te İngiltere’de Lincoln’da doğan George Boole, bir İngiliz matematikçisi, mantıkçısı ve eğitimcisidir. Modern simgesel mantığın kurulmasına katkıda bulunmuş ve mantık cebirini geliştirmiştir. Günümüzde Boole cebiri adıyla anılan mantık cebiri, sayısal bilgisayar devreleri tasarımının matematiksel temelini oluşturur.

Fakir bir aileden gelen George Boole, dükkan sahibi bir babanın oğluydu. O çağın İngiltere’sinde dükkancılık oldukça aşağılanan bir meslekti. Kendi kendini yetiştiren bu deha, yüksek tabakaya mensup ailelerin çocuklarının okullarında okuyamaz. Boole’un girmek istediği okulda Latince gibi dersler okutulmaz. Ancak babasının sevgi dolu ve cesaret verici sözleriyle Boole Latince’yi tek başına öğrenir. Bunun için babasının bir arkadaşı olan küçük bir kitapçıya başvurur, ondan Latince’nin ilk gramer kurallarını öğrenir.

Boole, on iki yaşına geldiği zaman Horace’ın (Romalı ozan, M.Ö 65 – 8) bir şiirini İngilizce’ye çevirebilecek kadar Latince’yi öğrenir. Oğluyla gurur duyan baba, bu çeviriyi bulundukları yerin yerel gazetesinde yayınlatır. Okulunda büyük bir gürültü kopar, zira klasikler öğretmeni on iki yaşındaki bir çocuğun böyle bir çeviriyi yapabileceğini bir türlü kabul etmez. Bu çevirideki bazı yanlışlıklardan mahçup olan Boole ise, dilbilgisi eksikliklerini tek başına düzeltir. Bu sırada Yunanca öğrenmeye de başlar.

-SON-

İlk matematik derslerinin yanında optik araç yapımını babasından öğrenen Boole, yerel okullarda aldığı birkaç yıllık eğitimin dışında, matematik dalında kendini yetiştirir. On altı yaşına gelince ailesine yardım etmek için  bir ilkokulda ders vermeye başlar. Dört yıllık öğretmenliği süresince Fransızca, Almanca ve İtalyanca dillerini de öğrenir.

Öğretmenliği süresince istediği rahat bir yaşama kavuşamaz, sonunda yapacağı işe karar verir. Babasından aldığı matematik derslerinin etkisiyle, 20 yaşında özel bir okul açar. Burada matematik öğretir. Bu yıllarda matematik ile ilgili önemli kitapları da okur. Fazla bir matematik bilgisi olmayanların okuyup anlayamayacağı bilinen Pierre Simon Laplace’in Gök Mekiği’ni, Joseph Louis Lagrange’ın Analitik Mekanik adlı eserini okur.

Cartan

     Bir Fransız matematikçisi olan Elie Cartan, 1869 tarihinde Dolomieu' da doğdu. 1912 yılında Sorbonne'da profesörlüğe yükseltildi. 1924 tarihinden 1940 yılına kadar yüksek geometri dersleri verdi. Çalışmalarının çoğu gruplar kuramının incelenmesi ve uygulaması yönündedir. Sürekli ve sonsuz grupların yapısıyla ilgili kuramı ve yeni evrenler düşünülmesine yol açan genelleştirmeler ve uzaylar kuramını kurdu. 1922 yılında ortaya attığı, hiç eğrilik göstermeyen tamamen paralel  -devamı diğer sayfada-

 bir uzay kavramı, en önemli buluşlarından sayılır. Cartan'ın bu çalışmalarından haberi olmayan Einstein, 1828 yılında aynı gerçekleri yeniden buldu. Çok sayıda yayını ve kitapları olan Cartan, 1951 yılında Paris'te öldü. 

son

Cahit Arf

Matematik ve fizik bilgini (D. 11 Ekim 1910, Kayalar / Selanik – Ö. 26 Aralık 1997, İstanbul). Dünya çapında ünlü bir matematikçi ve fizikçidir. Henüz iki yaşında iken, Selanik’in Balkan Savaşı sırasında Yunan ordusunun denetimine girmesi üzerine, ailesi İstanbul’a yerleşti. İstanbul'da dört yaşındayken okula başladı.1919’da dokuz yaşında iken ailesi ile birlikte Ankara'ya taşındı. Aile buradan ayrılarak, yine kısa bir zaman için İstanbul’a döndü ve daha sonra İzmir’e yerleştiler. 

Cahit Arf’ın matematiğe ilgisi İzmir yıllarında başladı. Daha ilkokuldayken, Pisagor teoreminin geometrik ispatını anlamıştı.  İspatta çizilen şekil eşeğin kulaklarına benzetildiği için, eskiler bu teoreme “Eşek Teoremi” de derlerdi. Cahit Arf’in, İzmir'deki öğrenimi sırasında,  Öklid geometrisinden sorular çözmeye matematik öğretmeni tarafından teşvik edildiği bilinmektedir.

SON

Borel

Felix Edouard Emil Borel; 7 Ocak 1871 günü Fransa’da Saint Affrique denen küçük bir kasabada doğdu. Babası, Protestan olan bu şehrin papazıydı. Annesi de, tüccar olan bir aileden geliyordu. Borel ilk önce, 1889 yılında Ecole Normale girdi. Bu okulu bitirince, Linne Üniversitesinde, Ecole Normale’de ve Sorbonne’da matematik dersleri verdi. Analiz ve olasılıklar kuramında oldukça önemli keşiflerde bulundu. Aynı zamanda, oyunlar kuramının kurucusu kabul edilir. Üç yüzün üzerinde ilmi makalesi yayınlandı. Bu makalelerin her biri bir çığır açacak niteliktedir. Bunların içinde en önemlilerinden biri analizde çok iyi bilinen ve çok kullanılan Heine-Borel teoremidir. Bu sonuç, Borel tarafından hazırlanan ünlü tezinin bir parçasıdır. Borel, aynı zamanda Lebesgue tarafından geliştirilen Lebesgue ölçümü kuramının ilk öncülerinden biridir. Borel’in, Borel ölçülebilir kümeler üzerinde çalışmaları bir yerde Lebesgue’e ilham vermiştir.

Borel, 1901 yılında Marguerite Appel ile evlendi. Bu evlilikten hiç çocukları olmadı. 1924 ile 1940 yılları arasında yoğun bir biçimde politika ile uğraştı. 1940 yılında Alman’lar tarafından kısa bir süre tutuklandı. 1955 yılında Brezilya’da toplanan ilmi bir toplantıya katıldı. Bu toplantıdan dönerken gemide düştü. Yaşı da epey ilerlediği için bu düşmede çok incindi. Kendini bu düşmeden sonra bir türlü toparlayamadı. Bu tarihten tam bir yıl sonra, 3 Şubat 1956 yılında seksen beş yaşındayken Paris’te öldü.

SON