It was the tenth century when Mousour, the lord Saracen captain, and Irene, the Greek-born daughter of the glorious Lord Andronikos, brought into the world a healthy baby boy.

     Βασίλειος Διγενής Ακρίτας - 

Ο Μύθος του Πενταδάχτυλου 

Ο Διγενής μεγαλώνοντας έγινε ένα πανέξυπνο και δυνατό αγόρι. Ο πατέρας του και οι πέντε θείοι του, του δίδασκαν την πολεμική τέχνη από μικρό παιδί. Ήταν πολύ καλός στο τρέξιμο, στο σπαθί, στο δοξάρι και στην πάλη. Στα δώδεκα του όταν είδε τον πατέρα του να πολεμάει απεγνωσμένα με τους ληστές, άρπαξε το σπαθί του και σαν άνεμος όρμησε στη μάχη να τον σώσει. 

Digenis, growing up, became a brilliant and powerful boy. His father and his five uncles taught him martial art as a child. He was very good at running, sword, glory and wrestling. When he was twelve when he saw his father fighting desperately with the bandits, he grabbed his sword and, like a wind, rushed into battle to save him.

Κωνσταντίνος Κώστα 

Μια άλλη μέρα ο Διγενής πήγε με τον πατέρα του στο δάσος για κυνήγι. Ενώ στεκόταν μπροστά από ένα θάμνο πετάχτηκε ένα λιοντάρι και χωρίς να χάσει καιρό έβγαλε το σπαθί του και το σκότωσε.

Another day Digenis went hunting with his father. While standing in front of a bush, a lion was thrown and without losing any time he took out his sword and killed it.

Μάριος Χατζήκυριακος 

Όταν μεγάλωσε ο Διγενής, καθώς γυρνούσε από το κυνήγι άκουσε γλυκόλογα τραγούδια. Ήταν η Ευδοκία η κόρη του άρχοντα Δούκα. Όταν την είδε, η καρδιά του γέμισε αγάπη και την έκλεψε για να την κάνει γυναίκα του, όπως έκανε και ο πατέρας με τη μητέρα του.

When Digenis grew up, on his way back from the hunt, he heard sweet songs. It was Evdocia, the daughter of the Lord Duke. When he saw her, his heart filled with love and he stole her to make her his wife, just like his father did with his mother.

Τα κατορθώματά του γίνονταν όλο και πιο γνωστά, το ένα μετά το άλλο.Ο αυτοκράτορας Ρωμανός άκουσε τα κατορθώματά του και αμέσως χωρίς να χάσει χρόνο τον έχρισε Ακρίτα  φύλακα των συνόρων του Βυζαντίου. Μια μέρα θέλοντας να απαλλάξει τη χώρα του από έναν επικίνδυνο Σαρακηνό, τον κυνήγησε μέχρι την Κύπρο για να τον εξοντώσει. 

His achievements became more and more well known, one after the other. One day, wanting to rid his country of a dangerous Saracen, he chased him all the way to Cyprus to exterminate him.

Βασίλης Χατζηγιαννάκης 

Τον κυνήγησε λοιπόν, και στο κατόπι του ξεμπάρκαρε στη Μόρφου. Τον είδε μακριά να τρέχει να γλυτώσει, οπότε ακουμπώντας το χέρι του στο βουνό του Πενταδάχτυλου, έδωσε ένα σάλτο για να το φτάσει.

So he went after him, and then he got out of the way in Morfu. He saw him running away to get away, so by touching his hand on the Penta finger mountain, he gave a salsa to reach it.

Ίρις Γιαννακοπούλου 

 Το χέρι του έμεινε αποτυπωμένο στο ψηλό βουνό, και από το σχήμα των δαχτύλων του, ονομάστηκε Πενταδάχτυλος. 

His hand was imprinted on the high mountain, and by the shape of his fingers, he was named Pentafinger.

Λευτέρης Παπαδημητρίου

Ο Σαρακηνούς καταδιωκόμενος έφτασε στην Πάφο και μπήκε σε ένα πλοίο να φυγει. Ο Διγενής αφού δεν τον προλάβαινε, άρπαξε μια πέτρα και σημαδεύοντας, την έριξε και βύθισε το πλοίο. 

The Saracen fighter arrived in Paphos and got on a ship to leave. Digenis, after not being caught, grabbed a stone and pointed, dropped it and sank the ship.

Χαρά Δεληχρίστου 

Είναι η Πέτρα του Ρωμιού, ο θεόρατος μεγαλοπρεπής βράχος που ευρίσκεται μέσα στην άκρια της θάλασσας ως σύνορο και σήμα κατατεθέν εκεί που αρχινά η Πάφος.

It is the "Petra tou Romiou", the huge majestic rock that is located in the coast of the sea as a border and a trademark where Paphos begins.

Φθάνοντας λοιπόν στην Πάφο, συνάντησε τη Ρήγαινα, την αγάπησε και θέλησε να την κάμει γυναίκα του. Μα η πονηρή βασίλισσα που δεν ήθελε για σύζυγο της ανώτερο της να τη διατάσσει, για να τον αποφύγει του ζήτησε να αποδείξει την αξία του πραγματοποιώντας έναν άθλο. Του ζήτησε να φέρει νερό από τη μακρινή Τάλα για να ποτίζουν οι υπήκοοι της τα ζαχαροκάλαμα και τα τεύτλα. 

Arriving in Paphos, he met Rigaina, loved her and wanted to make her his wife. But the cunning queen who did not want her superior husband to order her to avoid him asked him to prove his worth by performing a feat. She asked him to bring water from distant Tala so that her subjects could water the cane and beets.

Η Ρήγαινα είχε πολλά πλοία και κτήματα.  Οι υπήκοοι της ασχολούνταν με τη γεωργία, καλλιεργώντας ζαχαροκάλαμα, και τεύτλα, παράγοντας ζάχαρη την οποίαν φόρτωναν σε καράβια στο λιμάνι της Πάφου και τη διακινούσαν σε όλη την σύγχρονη Ευρώπη.  Η ζάχαρη κυρίως κατασκευάζεται από τα ζαχαροκάλαμα, αλλά επειδή την Κύπρο κατά καιρούς μάστιζαν μεγάλες ανομβρίες, η έξυπνη Ρήγαινα σκέφτηκε να παράγει τη ζάχαρη από τα τεύτλα τα οποία δεν χρειάζονταν πολύ νερό για την καλλιέργεια τους.

Βενισλάβ Ιβανόβ

Rigaina had many ships and estates. Its nationals were engaged in agriculture, cultivating cane and beet, producing sugar which they loaded on boats in the port of Paphos and trafficked it throughout modern Europe. 

Sugar is mainly made from sugar cane, but because Cyprus occasionally chewed large droughts, the smart Rigaina thought to produce the sugar from beets which did not need much water for their cultivation.

Ο Διγενής δέχτηκε την πρόκληση της. Καθώς ήταν υπεράνθρωπος και προς μεγάλη δυσαρέσκεια της Ρήγαινας έκτισε ένα μακρύ αυλάκι και έφερε το νερό στους αγρούς και πότισε όλη την παραλιακή πεδιάδα.

Digenis accepted her challenge. As a superhuman and much to Rigaina's displeasure, he built a long groove and brought water to the fields and watered the entire coastal plain.

Χριστόφορος Χατζήκυριακου

Then, he thought about what Rigaina would do to avoid him, and decided to get on a boat to leave some time until he got bored and left Cyprus, to go to his country and to work.

Νικηφόρος Ελευθερίου

Ο Διγενής οργίστηκε και ανεβαίνοντας στο ψήλωμα της Βίκλας στο Μούτταλο, άρπαξε μια μεγάλη πέτρα και την έριξε στο καράβι να το βουλιάξει και να την πνίξει μέσα στα αλμυρά νερά της θάλασσας.

Για καλή της τύχη η πέτρα έπεσε λίγο πριν τη θάλασσα, και μέχρι σήμερα ευρίσκεται εκεί δίπλα στον Άη Αγαπητό και Μισητό, και ονομάζεται η πέτρα του Διγενή, και φέρει πάνω του τη σπαθιά του Διγενή, καθώς πάνω της είναι το σημάδι  όταν την χτύπησε με το σπαθί του για να την ξεκολλήσει και να την ρίξει στο πλοίο.

Digenis was angry and climbing on the hill of Vikla in Muttalo, he grabbed a large stone and threw it on the boat to sink it and drown it in the salty waters of the sea.

For her good fortune the stone fell just before the sea, and to this day it is there next to The Dear and Hateful, and is called the stone of Digenes, and bears on it the swords of Digenes, as on it is the mark when he hit it with his sword to peel it off and throw it on the ship.

Σάββας Αναστασίου

Μα η αντρειωμένη  Ρήγαινα οργίστηκε, και ως βασανίστρια και δυνατή πολεμίστρια, άρπαξε ένα θεόρατο κίονα και του τον έριξε και αυτή να τον σκοτώσει. Έπεσε κάτω από το λόφο που στεκόταν σε ένα χωράφι της Χλώρακας που ανήκε στον Νικόλα Αλεξάνδρου. Ο κίονας είχε ύψος τέσσερα μέτρα και διάμετρο ένα, και ονομάστηκε από τους κατοπινούς αδράχτι της Ρήγαινας, καθώς στην κορφή είχε μια συμμετρική σφαίρα, που του έδινε τη μορφή ίδιο με γιγαντιαίο αδράχτι. Υπήρχε φυτεμένο μέσα στη γη στον ίδιο αγρό μέχρι το 1963 περίπου που αρχίνισαν οι διακοινοτικές ταραχές μεταξύ Ελλήνων και Τούρκων, οπότε οι Τουρκοκύπριοι το έκλεψαν και το τοποθέτησαν στην αυλή του σχολείου τους στο κέντρο της συνοικίας του Μουττάλου.

But the angry Rigaina,  as a torturer and a strong warrior, she grabbed a great columns and threw it at him and she killed him. He fell down the hill that stood in a field of Chloraka that belonged to Nikolas Alexandrou. The columns were four meters high and one in diameter, and were named after the king's later spindles, as at the top it had a symmetrical sphere, which gave it the same shape as a giant spindle. It was planted in the land in the same field until about 1963 when the inter-communal riots between Greeks and Turks began, when the Turkish Cypriots stole it and placed it in the courtyard of their school in the center of the district of Muttallos.

Κοντά στο ακρωτήριο του Ακάμα, 10 χλμ. δυτικά του Νέου Χωρίου Πάφου και των περίφημων Λουτρών της Αφροδίτης, υψώνεται το βουνό της Ρήγαινας. Στους πρόποδες αυτού του βουνού βρίσκεται ο πύργος της Ρήγαινας και κοντά του τα εκκλησάκια του Αγ. Γεωργίου, του Αγ. Κόνωνος και τα ερείπια της βυζαντινής εκκλησίας του Αγ. Επιφανίου.

Βασίλειος Διγενής Ακρίτας - Το παιχνίδι της Ρήγαινας και του Διγενή στον Ακάμα

Near the cape of Akamas, 10 km. west of the New Village of Paphos and the famous Baths of Aphrodite, rises the mountain of Rigaina. At the foot of this mountain is the tower of Rigaina and near it the churches of Ag. Georgiou, of St. George's. Konon and the ruins of the Byzantine church of Ag. It's a surface.

Άντρεα Σιδερένιου

Σύμφωνα με το θρύλο, σε αυτό το βουνό παίξανε κάποτε κρυφτό η Ρήγαινα κι ο Διγενής Ακρίτας. Η Ρήγαινα ήταν πονηρή και γρήγορη κι ο Διγενής δεν μπορούσε να την πιάσει. Κρυβόταν μάλιστα τόσο καλά που ο Διγενής ψάχνοντάς τη έπαιρνε λάθος δρόμο. Έτσι κάποια στιγμή το παιχνίδι τους σανταλώθηκε, μπερδεύτηκε πολύ. Κι ο τόπος εκεί ονομάστηκε Σανταλιές.

According to legend, rigaina and Digenis Akritas once played hide-and-seek on this mountain. Rigaina was cunning and fast, and Digenis couldn't catch her. He was hiding so well that Digenis, looking for her, was going the wrong way. So at some point their game was sandaled, very confused. And the place there was called Sandalies.

Αιμιλία Ταρχανίδου 

Η Ρήγαινα βγήκε από την κρυψώνα της κι άρχισε να ψάχνει εκείνη να τον βρει. Ξάφνου διασταυρώθηκαν κοντά σε μια βρυσούλα. Κι ο τόπος ονομάστηκε Σταυροπηγή.

Η Ρήγαινα όμως πάλι του ξέφυγε του Διγενή. Η ώρα πέρασε κι άρχισε να νυχτώνει.

Μάξιμος Χρίστου

Κάποια στιγμή ο Διγενής σα να είδε κοντά του τη Ρήγαινα όμως δεν μπόρεσε να την πιάσει γιατί ήταν σκοτεινά. Κι ο τόπος εκεί ονομάστηκε Σκοτεινή. Το παιχνίδι συνεχίστηκε μέσα στη νύχτα. Ο Διγενής κι η Ρήγαινα δεν έβλεπαν πια αλλά άκουγαν τα βήματά τους μέσα στο δάσος. 

Σε κάποιο από τα βουνά η Ρήγαινα έφτασε πάλι κοντά στο Διγενή, όμως ξανά δεν μπόρεσε να την πιάσει γιατί το σκοτάδι ήταν πηχτό, σαν πίσσα. Και το βουνό από τότε ονομάστηκε Πίσσουρος.

Βέλια Παπαηρακλέους

At one point, Digenis saw Rigaina near him, but he couldn't catch her because it was dark. And the place there was called Dark. The game continued into the night. Digenis and Rigaina could no longer see, but they could hear their steps in the forest. 

In one of the mountains Rigaina arrived again near Digenis, but again she could not catch it because the darkness was thick, like tar. And the mountain has since been named Pissavros.

Κωνσταντίνα Κούρουζου

Ώσπου τα χαράματα ο Διγενής τα κατάφερε και έπιασε τη Ρήγαινα κι εκείνη δεν μπόρεσε πια να του ξεφύγει. Κι έσμιξαν οι δυο τους και φιλήθηκαν. Και ο τόπος ονομάστηκε Σμιγιές.

By dawn, Digenis had made it and caught Rigaina, and she could no longer escape him. And the two of them got together and kissed. And the place was named Smiyes.

Ο Χάρος ζήλεψε βλέποντας όλη αυτήν την ανδρεία και θέλησε να τον πάρει. Αλλά ο Διγενής προκάλεσε το Χάρο σε μονομαχία. «Μόνο αν με νικήσεις θα σε αφήσω να πάρεις την ψυχή μου!». Και πάλεψαν, στα μαρμαρένια αλώνια. Τρεις μέρες κράτησε η μάχη. Όπου χτυπούσε ο Διγενής το αίμα έτρεχε σαν αυλάκι κι όπου χτυπούσε ο χάροντας το αίμα έτρεχε σαν ποτάμι. Εννέα φορές ο Διγενής έριξε κάτω τον χάροντα. Κι έβλεπε εκείνος ότι δεν μπορούσε να τον νικήσει. Και θέλησε να τον ξεγελάσει. Του ζήτησε λοιπόν να σταματήσουν για λίγο τη μάχη, να ξεκουραστούν. Ο Διγενής το δέχτηκε.

Βασίλειος Διγενής Ακρίτας  

- Η πάλη με τον Χάροντα

Death was jealous to see all this bravery and wanted to take him. But Digenis challenged Haro to a duel. "Only if you beat me will I let you take my soul!" And they fought in the marble thress. The battle lasted three days. Wherever Digenis was beating, the blood was running like a groove, and where the blood was beating, he was running like a river. Nine times Digenis knocked down the charon. And he could see that he couldn't beat him. And she wanted to fool him. So she asked him to stop fighting for a while, to rest. Digenis accepted it.

Ο Χάροντας όμως μεταμορφώθηκε σε αετό κι ανέβηκε ψηλά στο Θεό και του ζήτησε βοήθεια. Και ο Θεός συμφώνησε κι έστειλε αρρώστια στον Διγενή. Κι έτσι ο Διγενής νικήθηκε κι ο Χάροντας πήρε την ψυχή του.

But Charon turned into an eagle and ascended high to God and asked him for help. And God agreed and sent illness to Digenis. And so Digenis was defeated, and Charon took his soul.

Ο Διγενής και ο Κάβουρας

Στην άκρη του μεγάλου ποταμού γεννήθηκε ένας θεόρατος Κάβουρας. Ήταν τόσο μεγάλος όσο ένα αλώνι. Με τις δαγκάνες του έκοβε πελώρια δέντρα . Τα ρουθούνια του έμοιαζαν με σπηλιές και τα μάτια του ήταν κατακόκκινα  σαν φωτιά.  

At the edge of the great river a ggiant Crab was born.  He was as big as a thress. With his claws, he cut down huge trees. His nostrils looked like caves and his eyes were red as fire.

Βασίλης 

Χατζηγιαννάκης

Αλεξάνδρα Μαυροχάννα

Ίρις Γιανακοπούλου

Στην αρχή, έκανε επιδρομές στα κοπάδια που βόσκανε στην περιοχή και ρήμαζε τα ζώα. Έγινε ο φόβος και ο τρόμος των βοσκών. Δεν περνούσε μέρα που κάποιος τσοπάνος να μην έχανε καμιά δωδεκαριά πρόβατα ή γίδια.

At first, he raided the herds grazing in the area and ravaged the animals. There was the fear and terror of the shepherds. Not a day went by that some sheep wouldn't lose a dozen sheep or goats.